حقیقتی که دوست نداریم؛ چین سردمدار صنعت خودروی جهان شده است

امپراتوری‌ خودرویی چین
امپراتوری‌ خودرویی چین

برای بسیاری از ایرانی‌ها، «خودروی چینی» هنوز یادآور محصولی اقتصادی است که در بازاری بسته، چند برابر قیمت واقعی فروخته می‌شود. این ذهنیت کاملاً بی‌دلیل نیست؛ بخشی از خودروهایی که به ایران رسیده‌اند، نماینده بهترین تولیدات چین نبوده‌اند. مشکل اینجاست که ما چین امروز را با محصولاتی قضاوت می‌کنیم که به نسل‌های قبلی صنعت آن تعلق دارند.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، چین روزی دستگاه کپی صنعت خودرو بود. طراحی دیگران را تقلید می‌کرد، پلتفرم می‌خرید، موتور و گیربکس وارد می‌کرد و با کمک شرکت‌های خارجی خط تولید می‌ساخت. با این حال، مونتاژ را مقصد ندید. کارخانه را به مدرسه‌ای برای یادگیری تولید، مدیریت، طراحی و توسعه محصول تبدیل کرد.

شرکت‌های چینی در جوینت‌ونچر با خودروسازان خارجی کار کردند، سهام برندهای جهانی را خریدند، مهندسان خود را آموزش دادند و شبکه‌ای بزرگ از قطعه‌سازان، شرکت‌های نرم‌افزاری و تولیدکنندگان باتری ساختند. هم‌زمان، بازار داخلی وسیع و رقابت شدید میان ده‌ها برند، شرکت‌ها را وادار کرد محصول تازه را سریع‌تر و ارزان‌تر توسعه دهند.

نتیجه فقط افزایش تیراژ نبود. چین در سال ۲۰۲۵ بیش از ۷ میلیون خودرو صادر کرد و نزدیک به سه‌چهارم خودروهای برقی جهان را ساخت. این کشور اکنون فقط خودرو نمی‌فروشد؛ باتری، پلتفرم برقی، معماری الکترونیکی، نرم‌افزار و سامانه‌های کمک‌راننده صادر می‌کند.

وارونگی بزرگ همین‌جا رخ داده است. فولکس‌واگن که زمانی دانش خودروسازی را به چین می‌برد، اکنون برای معماری الکترونیکی و نرم‌افزار با اکس‌پنگ همکاری می‌کند. آئودی برای کوتاه‌کردن زمان توسعه خودرو برقی از فناوری سایک کمک گرفته و خودروسازان دیگری نیز برای باتری، قوای محرکه برقی و سامانه‌های هوشمند به سراغ شرکای چینی رفته‌اند. چین از خریدار فناوری به یکی از فروشندگان آن تبدیل شده است.

این به معنای پایان آلمان، ژاپن یا آمریکا نیست. خودروسازان قدیمی هنوز در مهندسی شاسی، کیفیت تولید، ایمنی، برند و شبکه فروش جهانی قدرت دارند. جهان هم نایستاده تا پیشرفت چین را تماشا کند. جنگ تعرفه‌ای، محدودیت‌های تجاری و سرمایه‌گذاری‌های تازه نشان می‌دهد رقابت سخت‌تر شده است.

صنعت چین نیز بی‌نقص نیست. یارانه‌های سنگین، ظرفیت مازاد، جنگ قیمت، سود پایین و حذف برندهای ضعیف، هزینه این جهش بوده‌اند. با وجود این، نمی‌توان اصل اتفاق را انکار کرد. کشوری که روزی به تقلید محصولات خارجی متهم می‌شد، اکنون در فناوری‌هایی که آینده خودرو را می‌سازند به یکی از بازیگران اصلی تبدیل شده است.

چین چرخ را از ابتدا اختراع نکرد. فناوری خرید، کپی کرد، شریک شد، آموخت و سپس نسخه خودش را توسعه داد. در رقابت صنعتی، همکاری با رقیب نشانه ضعف نیست؛ ابزاری برای سریع‌تر رسیدن به هدف است. چینی‌ها این قاعده را جدی گرفتند و اکنون همان شرکت‌هایی که روزی استادشان بودند، برای عقب‌نماندن با آن‌ها پای یک میز می‌نشینند.

حقیقتی که شاید دوست نداشته باشیم همین است؛ چین دیگر شاگرد صنعت خودروی جهان نیست. کشوری که روزی خودروهای دیگران را کپی می‌کرد، اکنون بزرگ‌ترین تولیدکننده و صادرکننده خودرو است و در فناوری‌های تعیین‌کننده آینده، از باتری و قوای محرکه برقی تا نرم‌افزار و معماری الکترونیکی، به یکی از مراجع صنعت تبدیل شده است. می‌توان کیفیت بعضی محصولات چینی را نقد کرد یا درباره دوام این رشد تردید داشت، اما دیگر نمی‌توان چین را مونتاژکاری دانست که پشت سر آلمان و ژاپن حرکت می‌کند؛ چین اکنون در صف نخست ایستاده است.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.