پایگاه خبری اسب بخار
مرجع تخصصی اخبار و ویدیو خودرو

غول‌های جاده مخصوص همچنان در باتلاق ضرر/ ۲۳ همت زیان در بهار ۱۴۰۵

صورت‌های مالی سه‌ماهه نخست سال ۱۴۰۵ سه خودروساز بزرگ کشور نشان می‌دهد افزایش درآمد نیز نتوانسته است صنعت خودرو را از زیان خارج کند. ایران‌خودرو، سایپا و پارس‌خودرو در مجموع بیش از ۲۳ هزار میلیارد تومان زیان عملیاتی در بهار امسال ثبت کرده‌اند؛ زیانی که پیش از اجرای افزایش قیمت کارخانه‌ای خودرو شکل گرفته و نشان می‌دهد بحران خودروسازان فراتر از قیمت‌گذاری، ریشه در ساختار هزینه، افت بهره‌وری و مشکلات تأمین مالی دارد.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، بر اساس گزارش‌های ارائه‌شده به سامانه مدال در سه‌ماهه ابتدایی سال جاری، ایران‌خودرو ۱۹.۳ هزار میلیارد تومان، سایپا ۱.۷ هزار میلیارد تومان و پارس‌خودرو حدود ۲ هزار میلیارد تومان زیان عملیاتی ثبت کرده‌اند؛ آماری که نشان می‌دهد حتا افزایش فروش نیز نتوانسته است فاصله میان درآمد و هزینه تولید را کاهش دهد.

رشد درآمد، اما زیان سنگین‌تر

ایران‌خودرو در بهار امسال با ثبت ۱۱۴ هزار میلیارد تومان درآمد عملیاتی، رشد ۲۴ درصدی نسبت به مدت مشابه سال گذشته را تجربه کرد، اما هم‌زمان هزینه تولید با سرعت بیش‌تری افزایش یافت. بهای تمام‌شده درآمدهای عملیاتی این شرکت با رشد ۳۵ درصدی به ۱۲۴.۳ هزار میلیارد تومان رسید؛ رقمی که از درآمد حاصل از فروش فراتر رفت و زیان ناخالص بیش از ۱۰ همتی را رقم زد.

در نتیجه، زیان عملیاتی بزرگ‌ترین خودروساز کشور از ۶.۴ همت در بهار سال گذشته به ۱۹.۳ همت در بهار امسال رسید؛ رشدی بیش از ۲۰۰ درصد که بیانگر فشار سنگین هزینه‌های تولید بر عملکرد شرکت است.

نکته قابل توجه آن است که افزایش قیمت محصولات ایران‌خودرو در روزهای پایانی خردادماه اجرایی شد و بنابراین بخش عمده تولید و فروش این شرکت همچنان با قیمت‌های قبلی انجام شده است. در مقابل، افزایش قیمت مواد اولیه، رشد هزینه قطعات، نوسانات ارزی و افزایش هزینه‌های تأمین، حاشیه سود شرکت را بیش از گذشته تحت فشار قرار داده است.

سقوط سایپا به زیان عملیاتی

صورت‌های مالی سایپا نیز روایت مشابهی را بازگو می‌کند. درآمد عملیاتی این شرکت در سه‌ماه نخست امسال با افت ۳۰ درصدی به ۱۶.۳ هزار میلیارد تومان رسید و در مقابل، سایپا از سود عملیاتی سال گذشته به زیان عملیاتی ۱.۷ همتی رسید.

همچنین هزینه‌های مالی این شرکت با رشد ۸۱ درصدی به ۷.۹ همت افزایش یافته است؛ موضوعی که در کنار کمبود قطعات، تولید خودروهای ناقص، تأخیر در تحویل محصولات و افزایش تعهدات معوق، فشار مضاعفی بر وضعیت مالی دومین خودروساز بزرگ کشور وارد کرده است.

از سوی دیگر، نخستین مرحله افزایش قیمت محصولات سایپا نیز تا اواخر تیرماه اجرایی نشد؛ بنابراین صورت‌های مالی بهار این شرکت نیز همچنان اثر قیمت‌های پیشین را منعکس می‌کند.

کاهش زیان؛ نتیجه افت تولید

در ظاهر، پارس‌خودرو تنها شرکتی است که کاهش زیان عملیاتی را ثبت کرده، اما بررسی جزییات نشان می‌دهد این کاهش بیش از آن‌که حاصل بهبود عملکرد باشد، نتیجه افت شدید تولید و کوچک‌تر شدن مقیاس فعالیت شرکت است.

درآمد عملیاتی پارس‌خودرو با بیش از ۵۰ درصد کاهش، از حدود ۵ همت در بهار سال گذشته به ۲.۴ همت رسیده است. هرچند کاهش بهای تمام‌شده موجب شد زیان عملیاتی این شرکت با افت ۱۱ درصدی به حدود ۲ همت برسد، اما هم‌زمان تولید آن نیز بیش از ۶۸ درصد کاهش یافت و به ۱۲ هزار و ۴۴۹ دستگاه رسید؛ رقمی که بیشترین افت تیراژ را در میان سه خودروساز بزرگ کشور نشان می‌دهد.

مسأله فقط قیمت‌گذاری نیست

صورت‌های مالی بهار ۱۴۰۵ نشان می‌دهد مشکلات صنعت خودرو را نمی‌توان صرفاً به قیمت‌گذاری دستوری نسبت داد. اگرچه تأخیر در اصلاح قیمت کارخانه‌ای بخشی از فشار مالی خودروسازان را تشدید کرده، اما رشد هزینه مواد اولیه، افزایش قیمت قطعات، هزینه‌های سربار، هزینه‌های مالی، نوسان‌های ارزی، افت تیراژ و ضعف بهره‌وری، عواملی هستند که هزینه تولید را با سرعتی بسیار بیش‌تر از درآمد افزایش داده‌اند.

در مجموع، گزارش‌های رسمی کدال نشان می‌دهد پیش از اجرای افزایش قیمت خودرو، فعالیت اصلی غول‌های جاده مخصوص همچنان زیان‌ده بوده و افزایش درآمد به‌تنهایی نتوانسته مسیر سودآوری را تغییر دهد. از این رو، به نظر می‌رسد اصلاح قیمت‌ها اگرچه می‌تواند بخشی از فشار نقدینگی خودروسازان را کاهش دهد، اما بدون اصلاح ساختار هزینه، افزایش بهره‌وری و بازنگری در شیوه تأمین مالی، صنعت خودرو همچنان در باتلاق زیان باقی خواهد ماند.