علی طجوزی
۱۷ مرداد ۱۴۰۵ | ۱۵:۰۰
سیاست و اقتصاد
از بنزین تا خودروی فرسوده؛ چرا همیشه مردم باید هزینه تصمیمهای غلط را بدهند؟
خودروهای فرسوده امروز نه حاصل انتخاب مردم، بلکه نتیجه سالها خطای سیاستگذاری، کاهش قدرت خرید و اقتصاد دستوری است، اما باز هم هزینه این ناکارآمدی، با محدودیت و فشار بیشتر بر همان مردم تحمیل میشود.
به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، اصلاح آییننامه اجرایی ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو، بار دیگر پرونده خودروهای فرسوده و ضرورت نوسازی ناوگان حملونقل کشور را به صدر اخبار آورده است؛ مصوبهای که تلاش دارد با ترکیبی از مشوق و محدودیت، روند خروج خودروهای فرسوده را سرعت ببخشد.
بر اساس این اصلاحیه، سکوهای حملونقل اینترنتی و سامانههای باربری موظف شدهاند از بهکارگیری خودروهایی که به سن فرسودگی رسیدهاند جلوگیری کنند. همچنین خودروهای فرسوده دیگر از سهمیه سوخت یارانهای بهرهمند نخواهند شد و تخصیص کارت سوخت نیز به ثبتنام مالک در سامانه جایگزینی خودروهای فرسوده وابسته خواهد بود.
در بخش تردد نیز محدودیتهای جدیدی اعمال شده و پس از رسیدن خودرو به سن فرسودگی، تردد، نقلوانتقال و تعویض پلاک در کلانشهرها ممنوع خواهد شد. برای ناوگان باری سنگین و کامیونهای کشنده نیز محدودیت تخصیص سوخت بر اساس سن خودرو بهصورت مرحلهای اجرا میشود.
اما پرسش اصلی این است که چرا مردم به استفاده از خودروهای فرسوده رسیدهاند؟ آیا فردی که با خودرویی قدیمی، پرمصرف، با ایمنی کم و پرهزینه، زندگی خود را میگذراند، از این وضعیت رضایت دارد؟ آیا کسی از پرداخت هزینههای سنگین تعمیرات و تحمل ناامنی لذت میبرد؟
در واقع، خودروهای فرسوده بیش از آنکه انتخاب باشند، نتیجه یک مسیر اشتباه هستند.
مردم، قربانی یک چرخه معیوب
واقعیت این است که خودروهای فرسوده محصول تصمیم اشتباه مردم نیستند؛ آنها نتیجه سالها سیاستگذاری نادرست در اقتصاد و صنعت خودرو هستند.
وقتی تورم قدرت خرید مردم را کاهش میدهد، وقتی قیمت خودرو فاصله زیادی با درآمد خانوارها پیدا میکند و وقتی بازار از رقابت واقعی دور میشود، افزایش عمر ناوگان یک پیامد طبیعی خواهد بود.
سالها قیمتگذاری دستوری، محدودیت واردات، کاهش رقابت و ایجاد سازوکارهایی مانند سامانه فروش، قرعهکشی و محدودیتهای متعدد، بازار خودرو را از مسیر طبیعی خارج کرده است. نتیجه این سیاستها، کاهش قدرت انتخاب مردم و افزایش سن خودروهای در حال تردد بوده است.
حالا همان ساختاری که در ایجاد این شرایط نقش داشته، تلاش میکند با ابزارهای محدودکننده، پیامدهای آن را مدیریت کند.
از بنزین تا انرژی؛ نسخه همیشگی محدودیت
بحران خودروهای فرسوده بخشی از یک الگوی بزرگتر در حکمرانی اقتصادی است؛ الگویی که در آن، به جای اصلاح ریشه مشکلات، هزینهها به مردم منتقل میشود.
وقتی بنزین کم میآید، سهمیهبندی مطرح میشود. وقتی برق و گاز با کمبود مواجه میشوند، نسخه قطعی و مدیریت مصرف نوشته میشود. وقتی گازوئیل کافی نیست، محدودیت برای کامیونها و رانندگان مطرح میشود.
اما کمتر کسی میپرسد چرا زیرساختها به این نقطه رسیدهاند؟ چرا ناوگان حملونقل کشور تا این اندازه فرسوده شده است؟ چرا رانندهای که با یک کامیون قدیمی امرار معاش میکند، باید هزینه ناکارآمدی سیاستهای اقتصادی را بپردازد؟
در بازار خودرو نیز همین مسیر تکرار شده است. به جای افزایش عرضه، ایجاد رقابت و اصلاح ساختار بازار، سیاستگذار با محدودیتهای مختلف تلاش کرده بحران را مدیریت کند؛ در حالی که بسیاری از مشکلات، ریشه اقتصادی دارند.
تنبیه جای درمان را نمیگیرد
بدون تردید نوسازی ناوگان فرسوده یک ضرورت اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی است. خودروهای قدیمی مصرف سوخت بالاتر، آلایندگی بیشتر و ایمنی پایینتری دارند.
اما خروج خودروهای فرسوده تنها با ممنوعیت تردد یا حذف سهمیه سوخت اتفاق نمیافتد. اگر منابع مالی، قدرت خرید و امکان جایگزینی خودرو فراهم نشود، محدودیتهای جدید فقط فشار بیشتری بر مردم وارد میکند.
اصلاح ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو در بخشهایی مانند معادلسازی گواهی اسقاط، مشوق خودروهای پاک و امکان پرداخت معادل ارزش گواهی اسقاط توسط تولیدکنندگان و واردکنندگان، میتواند گامی مثبت باشد؛ اما موفقیت آن به اجرای واقعی و تأمین منابع لازم وابسته است.
خودروی فرسوده، آینه اقتصاد فرسوده
خودروی فرسوده امروز فقط یک مشکل خودرویی نیست؛ بلکه نشانه اقتصادی است که سالها در آن، هزینه تصمیمهای اشتباه به مردم منتقل شده است.
از بحران سوخت تا کمبود انرژی، از بازار غیررقابتی خودرو تا سیاستهای دستوری، سادهترین راه اغلب انتخاب شده است؛ محدود کردن مردم به جای اصلاح ساختارها.
اصلاح ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو میتواند فرصتی برای نوسازی ناوگان باشد، اما تنها زمانی موفق خواهد بود که سیاستگذار به جای مقصر دانستن مردم، اشتباهات گذشته را اصلاح کند.
خودروهای فرسوده، نتیجه مردمی نیستند که انتخاب اشتباه کردهاند؛ نتیجه سالهایی است که سیاستگذار به جای اصلاح مسیر، صورت مسئله را پاک کرده و مانند همیشه هزینه آن را از سفره مردم برمیدارد.
بیشتر بخوانید:
آب داخل بنزین؛ شایعه یا واقعیت؟ بررسی فنی ماجرا
بازی با اعداد بنزینی؛ چرا مقایسه مصرف سوخت ایران و ترکیه گمراهکننده است؟
بنزین بیکیفیت؛ وقتی برای موتورسیکلت هم مجبور به خرید اکتان میشویم
کره گرفتن از آب مناطق آزاد؛ بنزین گرانتر در ازای حق تردد
سالانه ۲۶۶۵ همت یارانه بنزین؛ این پول دقیقاً به جیب چه کسانی میرود؟
تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال
تلگرام
و
اینستاگرام
اسب بخار دنبال کنید.
بنزین خودروی فرسوده
نقش نمایندگان مجلس شورای اسلامی چیه ؟؟؟ هرتصمیم کلان دولت باید توسط نمایندگان مجلس شورای اسلامی تایید شود.
.اگه این خودروها اسقاط و سهمیه سوخت و کاربری آنها حذف شود ثروتمند بیشتر یارانه دولتی استفاده میکنه تا افراد متوسط و پایین .واین خلاف وعده های دولت می باشد .نمایندگان محترم مجلس در صورتی که این موضوع صحت داشته باشند می بایستی ورود نموده و مخالفت خود را اعلام نمایند
پدر من با ۲۳ تومن حقوق کارگری از کجا بیاره ماشین جدید بخره؟ مردم مگه خودشون خواستن ماشین قراضه سوار بشن؟ یهو بگین فقرا نفس هم نکشن دیگه
بیچاره مردمِ ندار
لعند بر این سیاست کثیف و ضعیف کش بخدا اکه امریکا با بمباران هوایی ماهارو بکشه بهتر از اینه که به دست این مسعولین بی عرضه اینطور زجر کش بشیم اخه بی دینها بی خداها فکر مستاجری که هر سال پنجاه در صد کرایه خونه کرون میشه بکنیم فکر کار بکنیم فکر دارو بکنیم هزار فکر دیکه بسه از خدا نمیترسید از بنده خدا خجالت بکشید
سلام. چرا دولت متوجه نیست کسی که ماشین بالای ۲۰ سال سوار شده توان مالی نداره،!! منی که ۳ تا بچه دارم و ۵ نفریم و یه پراید ۸۵ با کلی وام تونستم بخرم باید سهمیه بنزین ۵ نفر خانواده من بره برای لوکس سوار پولدار. تو این شرایط سخت اقتصادی مردمو اذیت نکنید یه راهکار بدید به جای عصبی کردن مردم ،!!😞
آخه بی انصاف قبل اینکه حذف کنی یه جایگزینی بهش بده مگه من خوشم میا پراید قراضه سال ۷۸ رو سوار بشم باهاش اسنپ کار کنم از نداریه.
واقعا یه کارگر چطور بره ماشین میلیاردی بخره
واقعا یه کارگر چطور بره ماشین میلیاردی بخره که بنزین بهش بدن یه دفعه بگن قشر ضعیف بمیرن
دیوار کوتاه یعنی مردم ایران.، یعنی هرجا مسئولین بیعرضه باشن برای حل مشکلات راهکاری نداشته باشن یا پول کم بیارن مث دزدا میپرن رو دیوارمردم یه عمره این سیاست آلوده توهمه ی عرصه ها بچشم خوره،سیاستی کهن وکثیف.
مردم همش باید ضرر کنند مشکل اینجاست که هر وقت مشکل پیش میایدیعدفه میخواهید از بیخ وبن همه چیز رو بزنید.برادر من این خودروی فرسوده که خریداری شده حاصل سالها سختی وکار مداوم هستش شما هر کاری میکنید مردم ضعیف رو له میکنید بنزین رو گران کنیدقشر ضعیف فشار بهش میاد پولدار با غروربه جایگاه دار پول اضافه هم میده پیاده هم نمیشه
سلام لطفا اگه میدونید حتما جواب بدید، من وانت مزدا مدل ۸۴ دارم، باهاش کار میکنم، یعنی بنزین به ما نمیدن؟؟؟!
سالهاست بخاطر نداشتن ثبات اقتصادی دوندگی میکنیم تا شاید بتونیم ماشین بهتر وکم مصرف بگیریم به لطف دولتهای همیشه طلبکار و همیشه بدهکار رسیدیم به جایی که دیگه خودمون کم مصرف شدیم و نمیتونیم به اندازه گذران زندگی درامد داشته باشیم حالا هم این حداقل رو از ما بگیرید شاید شما چرختون چرخید
اینطوری من متوجه شدم باید توی سامانه ای که دولت گفته بری ثبت نام کنی و تا ۵سال مهلت داری خودرو رو اسقاط و جایگزین کنی اگر مهلت ۵ساله تموم بشه یا داخل سامانه ثبت نام نکرده باشی،کارت سوخت شارژ نمیشه (یعنی سهمیه دولتی نمیگیری)و محدودیت تردد و نقل و انتقال پیدا می کنی
یکی از مشوق ها می تواند این باشد که اجازه واردات به مالکان خودروهای فرسوده بدهند(البته از طریق شرکتهای وارد کننده) و با سودی که از فروشش می کنند یک خودروی ایرانی بخرند.