پایگاه خبری اسب بخار
مرجع تخصصی اخبار و ویدیو خودرو

ویراژ معاون وزیر صمت روی شعور مردم با خودروهای وارداتی

اظهارات اخیر حسین فرهیدزاده، معاون وزیر صمت، درباره قیمت‌گذاری خودروهای وارداتی، بیش از آن‌که تحلیل اقتصادی باشد، یک مانور رسانه‌ای برای تطهیر سیاست‌های دولتی به‌نظر می‌رسد. در واقع، می‌توان این سخنان را ویراژ معاون صمت روی شعور مردم با خودروهای وارداتی دانست.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، رییس سازمان حمایت از مصرف کنندگان و تولیدکنندگان در مصاحبه با صداوسیما، ضمن اشاره به مخالفت با قیمت‌های جدید مدیران خودرو، درباره قیمت خودروهای وارداتی اظهار کرد: «ما برای تعیین قیمت محصولات وارداتی، استعلام‌هایی از دستگاه‌های مختلف نظیر گمرک، بانک مرکزی یا وزارت صمت انجام می‌دهیم و تلاش داریم هیچ کالایی گران‌تر از کشورهای دیگر به مردم فروخته نشود.»

با توجه به آن‌چه در این سال‌ها بر واردات خودرو گذشته، این سخنان یا نشان‌دهنده بی‌اطلاعی کامل معاون وزیر صمت از واقعیت‌های بازار است یا تلاشی آشکار برای فریب افکار عمومی و منحرف کردن توجه از ریشه‌های اصلی گرانی. در هر دو صورت، توهین به شعور جمعی مردم ایران است که سال‌هاست با تورم مزمن، جهش ارزی و سیاست‌های ناکارآمد دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

ارزان‌سازی واردات با افزایش تعرفه‌ها!

از همان نخستین روزهای از سرگیری واردات خودرو پس از ممنوعیت پنج‌ساله، این فرآیند هرگز با هدف واقعی رقابت‌پذیری و کاهش قیمت برای مصرف‌کننده دنبال نشد. واردات به ابزاری برای کسب درآمد ارزی دولت تبدیل شد. تعرفه‌های سنگین، حقوق ورودی، عوارض متعدد گمرکی، مالیات بر ارزش افزوده و هزینه‌های جانبی دیگر، لایه‌لایه روی قیمت پایه خودرو سوار شدند تا خزانه پر شود. نهادهای مرتبط و کل بدنه حکمرانی اقتصادی این را به‌خوبی می‌دانند. اگر هدف کاهش قیمت بود، چگونه دولت همزمان با ادعای ارزان‌سازی، تعرفه خودروهای وارداتی را افزایش داد؟

تفاوت فاحش بازار خودرو ایران با همسایه‌ها

آمارها و واقعیت‌های بازار این تناقض را فریاد می‌زنند. تفاوت فاحش قیمت خودروهای وارداتی در ایران با کشورهای همسایه مانند ترکیه، امارات یا حتا عراق عمدتاً ریشه در تعرفه‌ها دارد. درحالی‌که، در بسیاری از کشورها تعرفه واردات خودرو بین ۱۰ تا ۳۰ درصد است، در ایران این رقم برای خودروهای بنزینی معمولی به‌راحتی به ۴۰ تا ۷۰ درصد و بالاتر می‌رسد و با افزایش‌های پنهان در بودجه‌های سالانه همراه بوده است.

علاوه بر تعرفه، جهش نرخ ارز مبنای محاسباتی گمرک که گاهی دو برابر نرخ بازار آزاد محاسبه می‌شود، سود واردکنندگان، هزینه‌های بانکی، استاندارد، اسقاط خودرو و عوارض متعدد دیگر، قیمت نهایی را به سطوح غیرمنطقی می‌رساند. نتیجه؟ خودرویی که در بازار جهانی یا کشورهای همسایه با قیمتی معقول عرضه می‌شود، در ایران گاهی دو تا سه برابر گران‌تر به دست مصرف‌کننده می‌رسد. این «گرانی سیستماتیک» محصول سیاست‌گذاری عمدی است، نه صرفاً تورم عمومی یا هزینه‌های تولید.

ادعای معاون وزیرصمت که «تلاش داریم هیچ کالایی گران‌تر از کشورهای دیگر فروخته نشود» در برابر این واقعیت‌ها مضحک است. مردم با چشم خود می‌بینند که چگونه خودروهای وارداتی با ثبت سفارش، صف‌های طولانی، تخصیص محدود ارز و سپس عرضه با حاشیه سودهای کلان، به ابزاری برای رانت و درآمدزایی تبدیل شده‌اند. اگر استعلام از گمرک و بانک مرکزی واقعاً انجام می‌شود، چرا خروجی آن این همه فاصله با قیمت‌های منطقه‌ای دارد؟ چرا به‌جای شفاف‌سازی و کاهش موانع، مدام بر بررسی پرونده‌ها تأکید می‌شود؟

الگوی تکراری ویراژ رسانه‌ای

این ویراژ رسانه‌ای، بخشی از الگوی تکراری حکمرانی اقتصادی است که همیشه با وعده رقابت و ارزان‌سازی، تولید داخلی را مختل کرده و واردات را به منبع درآمدی تبدیل کرده است.

باید در نظر داشت که چنین اظهاراتی بیش از آن‌که توجیه اقتصادی باشد، توهین به هوش و تجربه و شعور مردم است. مردمی که دهه‌ها تورم و گرانی را تحمل کرده‌اند، دیگر فریب شعارهای تلاش برای ارزان‌سازی را نمی‌خورند. تا وقتی تعرفه‌ها و رانت‌ها اصلاح نشوند، هرگونه ادعای کاهش قیمت یا کنترل بازار، فقط ویراژ سیاسی بر روی شعور عمومی است. وقت آن رسیده است که به‌جای مصاحبه‌های تلویزیونی، سیاست‌های واقعی و شفاف در دستور کار قرار گیرد.