پشت پرده ۲۵ هزار خودروی وارداتی؛ چه کسی، چه خودرویی و با چه ارزی وارد کرد؟

واردات خودرو در پنجماهه نخست سال، با ورود ۲۵ هزار دستگاه، ۶۶ درصد افزایش یافت و ارزش آن با جهش ۲۷۷ میلیون دلاری به ۶۹۳ میلیون دلار رسید؛ اما پشت این رشد چشمگیر، هنوز یک سؤال بزرگ بیپاسخ است: چه کسی، چه خودرویی و با چه ارزی وارد کرد؟
به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، آمارهای تازه تجارت خارجی از افزایش قابلتوجه واردات خودرو در پنجماهه نخست سال ۱۴۰۵ خبر میدهد؛ آماری که در نگاه نخست، آن هم در یکی از بحرانیترین شرایط تجارت، میتواند نشانهای مثبت برای بازار خودرو تلقی شود.
بر اساس آمارهای اعلامشده، در این مدت حدود ۲۵ هزار دستگاه خودرو به ارزش ۶۹۳ میلیون دلار وارد کشور شده است؛ رقمی که در مقایسه با حدود ۱۹ هزار دستگاه خودرو به ارزش ۴۱۶ میلیون دلار در مدت مشابه سال گذشته، رشد قابلتوجهی را نشان میدهد.
اما پشت این آمارهای کلی، پرسشهای بزرگی وجود دارد که هنوز هیچکدام از متولیان واردات خودرو و حتی گمرک، پاسخ شفافی برای آنها ارائه نکردهاند؛ این ۲۵ هزار خودرو دقیقاً چه خودروهایی هستند؟ چه تعداد از هر مدل وارد شده؟ کدام شرکتها واردکننده بودهاند و مهمتر از همه، ۶۹۳ میلیون دلار ارز به چه شرکتهایی و برای واردات چه خودروهایی تخصیص یافته است؟
۲۵ هزار خودرو؛ اما کدام خودرو؟
نخستین و شاید مهمترین ابهام این است که چرا هنوز جزئیات این واردات منتشر نمیشود. مردم حق دارند بدانند از هر برند و هر مدل خودرو چه تعداد وارد کشور شده است. واردات ۲۵ هزار خودرو، بدون اعلام جزئیات، چیزی جز یک عدد کلی نیست؛ عددی که شاید در گزارشهای تجارت خارجی جذاب به نظر برسد، اما برای مصرفکنندهای که قصد خرید خودرو دارد، اطلاعات چندانی به همراه ندارد.
شفاف شدن تیراژ واردات هر خودرو برای بازار اهمیت جدی دارد. خریدار باید بداند خودرویی که امروز با پرداخت میلیاردها تومان خریداری میکند، فردا در بازار ایران تنها نمیماند. مشخص بودن تعداد خودروهای واردشده میتواند تا حد زیادی تصویری از آینده خدمات پس از فروش و تأمین قطعات ارائه دهد.
وقتی از یک خودرو تیراژ قابلتوجهی وارد کشور شده باشد، طبیعتاً تأمین قطعه و ایجاد شبکه خدمات پس از فروش برای واردکننده توجیه اقتصادی بیشتری پیدا میکند و احتمال بروز مشکل برای مالکان کاهش مییابد.
با این حال، مشخص نیست چرا این اطلاعات منتشر نمیشود. چرا متولی واردات خودرو، گمرک و دیگر دستگاههای مسئول، فهرست شفافی از خودروهای واردشده و تعداد هر مدل ارائه نمیکنند؟
۶۹۳ میلیون دلار به چه کسانی رسید؟
اما شاید پرسش مهمتر، نه تعداد خودروها، بلکه سرنوشت ارزی باشد که برای واردات آنها هزینه شده است. در پنجماهه نخست سال جاری، ۶۹۳ میلیون دلار برای واردات خودرو مصرف شده؛ رقمی که در شرایط محدودیت منابع ارزی کشور، نمیتوان بهسادگی از کنار آن عبور کرد.
افکار عمومی حق دارد بداند این ۶۹۳ میلیون دلار دقیقاً به چه شرکتهایی تخصیص یافته است. هر شرکت چه میزان ارز دریافت کرده؟ این ارز برای واردات چه مدلهایی هزینه شده؟ خودروها از کدام کشور وارد شدهاند و در برابر هر میزان ارز تخصیصیافته، چند دستگاه خودرو وارد کشور شده است؟
وقتی موضوع تخصیص ارز به یکی از حساسترین مسائل اقتصادی کشور تبدیل شده، ادامه ابهام نهتنها قابل توجیه نیست، بلکه زمینه شکلگیری شائبه و بیاعتمادی را نیز فراهم میکند. شفافیت سادهترین راه برای پایان دادن به هرگونه سؤال و ابهام است.
اگر همهچیز در فرآیند تخصیص ارز و واردات خودرو مطابق ضوابط انجام شده، چه دلیلی برای پنهان ماندن اطلاعات وجود دارد؟ انتشار اطلاعات مشخص میکند چه میزان ارز به چه شرکتی اختصاص یافته، این ارز به کدام کشور منتقل شده و در برابر آن، چه تعداد خودرو وارد کشور شده است.
ابهام، کارخانه تولید شائبه
شفافیت فقط یک مطالبه رسانهای نیست؛ یک ابزار نظارتی قدرتمند است. انتشار جزئیات میتواند هرگونه تخلف، رانت یا استفاده غیرمتعارف از منابع ارزی را آشکار کند و پیش از آنکه تخلفی به یک رویه تکراری تبدیل شود، جلوی آن را بگیرد.
اما درست در نقطه مقابل، هرچه اطلاعات کمتر منتشر شود، ابهام بیشتر میشود و هرچه ابهام بیشتر شود، ذهن افکار عمومی نیز بیشتر به سمت احتمال وجود اتفاقات پشت پرده حرکت میکند. در چنین شرایطی، سکوت دستگاههای مسئول نه به نفع بازار است، نه به نفع مصرفکننده و نه حتی به نفع واردکنندگانی که ممکن است فعالیت آنها کاملاً شفاف و قانونی بوده باشد.
واردات ۲۵ هزار خودرو زمانی میتواند یک خبر امیدوارکننده برای بازار تلقی شود که مردم بدانند چه خودرویی، توسط چه شرکتی، با چه میزان ارز و از کدام کشور وارد شده است.
تا زمانی که این پرسشهای ساده و مشخص بیپاسخ بماند، عدد ۲۵ هزار خودرو و ۶۹۳ میلیون دلار، بیش از آنکه نشانه شفافیت و رونق واردات باشد، یک سؤال بزرگ را پیش روی بازار و افکار عمومی قرار میدهد:
پشت پرده واردات خودرو چه میگذرد و چرا هنوز کسی حاضر نیست جزئیات آن را شفاف و کامل اعلام کند؟





دیدگاه ها