آمار تولید خودروهای کار و تجاری مسافری در 4 ماه اول سال 1405

اتوبوس 27 نفره VIP سروش موتور
اتوبوس ۲۷ نفره VIP سروش موتور

تولید خودروهای کار و تجاری مسافری در چهار ماه نخست ۱۴۰۵ تصویری دوگانه دارد؛ ون‌ها با سقوط ۸۹ درصدی مواجه شده‌اند، اتوبوس‌های شهری ۲۹ درصد افت کرده‌اند، اما مینی‌بوس‌ها و اتوبوس‌های بین‌شهری برخلاف جریان کلی حرکت کرده‌اند.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، بازار خودروهای کار و تجاری مسافری در چهار ماه نخست ۱۴۰۵ شرایط یکدستی نداشته است. بررسی آمارنامه تجمیعی تیرماه وزارت صمت نشان می‌دهد در حالی که بخشی از این بازار با افت شدید تولید مواجه شده، برخی بخش‌های دیگر توانسته‌اند تولید خود را حفظ یا حتی افزایش دهند.

در این میان، ون‌ها بدترین عملکرد را داشته‌اند و تولید آن‌ها از یک هزار و ۱۰۹ دستگاه در چهارماهه ۱۴۰۴ به تنها ۱۲۷ دستگاه در مدت مشابه امسال رسیده است؛ یعنی حدود ۸۹ درصد کاهش. در مقابل، تولید مینی‌بوس و میدل‌باس از ۱۹۱ به ۱۸۷ دستگاه رسیده و فقط ۲ درصد افت کرده است.

اما داستان اتوبوس‌ها دوگانه است؛ تولید اتوبوس درون‌شهری ۲۹ درصد کاهش یافته، در حالی که تولید اتوبوس بین‌شهری ۳ درصد رشد کرده است.

ون؛ سقوط آزاد تولید

بخش ون را باید ضعیف‌ترین بخش بازار کار و تجاری مسافری در چهارماهه امسال دانست.

در چهار ماه نخست ۱۴۰۴، در مجموع یک هزار و ۱۰۹ دستگاه ون تولید شده بود؛ این عدد در چهارماهه ۱۴۰۵ به ۱۲۷ دستگاه رسیده است.

در این میان، تنها سروش دیزل مبنا توانسته تولید خود را افزایش دهد. تولید ون هیوندای H350 این شرکت از ۸۰ دستگاه به ۱۲۷ دستگاه رسیده و رشد ۵۹ درصدی ثبت کرده است.

در مقابل، دو تولیدکننده بزرگ سال گذشته از چرخه تولید خارج شده‌اند.

ایران‌خودرو دیزل که در چهارماهه ۱۴۰۴ تعداد ۱۴۴ دستگاه ون وانا تولید کرده بود، در چهارماهه امسال تولیدی نداشته است.

بهمن موتور نیز که سال گذشته ۸۸۵ دستگاه ون اینرودز تولید کرده بود، در سال جاری به صفر رسیده است.

به این ترتیب، تقریباً تمام افت ۹۸۲ دستگاهی تولید ون کشور از همین دو محصول ناشی شده است.

مینی‌بوس؛ مقاومت در برابر افت

تصویر مینی‌بوس و میدل‌باس کاملاً متفاوت است.

تولید این بخش از ۱۹۱ دستگاه در چهارماهه ۱۴۰۴ به ۱۸۷ دستگاه در چهارماهه ۱۴۰۵ رسیده و تنها ۲ درصد کاهش یافته است.

اما پشت این عدد، جابه‌جایی قابل‌توجهی میان شرکت‌ها رخ داده است.

سروش دیزل؛ جهش ۲۳۳ درصدی

سروش دیزل مبنا بهترین عملکرد را در این بخش داشته است.

تولید هیوندای H350 این شرکت از ۴۵ دستگاه به ۱۵۰ دستگاه افزایش یافته و رشد ۲۳۳ درصدی ثبت کرده است.

به این ترتیب، سروش دیزل به‌تنهایی بخش بزرگی از افت سایر تولیدکنندگان را جبران کرده است.

بهمن دیزل؛ پگاسوس صفر شد

در طرف مقابل، تولید مینی‌بوس پگاسوس بهمن دیزل از ۱۰۲ دستگاه به صفر رسیده است.

اما هم‌زمان محصول جدید کاستر وارد آمار تولید شده و در چهارماهه امسال ۳۳ دستگاه تولید داشته است.

بنابراین در بهمن دیزل نیز بخشی از داستان، تغییر سبد محصول است؛ هرچند ۳۳ دستگاه کاستر نتوانسته افت ۱۰۲ دستگاهی پگاسوس را جبران کند.

دو تازه‌وارد کوچک

در این بخش، آکیادویچ و استانجین خودرو نیز برای نخستین بار در آمار چهارماهه امسال تولید ثبت کرده‌اند.

هر کدام ۲ دستگاه تولید داشته‌اند؛ بنابراین از نظر تیراژ فعلاً اثر معناداری بر بازار ندارند، اما ورود آن‌ها به آمار نشان‌دهنده اضافه شدن ظرفیت‌های جدید یا آغاز تولید محدود است.

در مقابل، میدل‌باس پارسین ۸.۵ متری عقاب افشان و مینی‌بوس بین‌شهری EYK ۸۵۰ یاوران خودرو شرق در چهارماهه امسال تولیدی نداشته‌اند.

اتوبوس شهری؛ ۲۹ درصد افت

در بخش اتوبوس درون‌شهری، شرایط به‌مراتب سخت‌تر است.

تولید این بخش از ۱۷۷ دستگاه در چهارماهه ۱۴۰۴ به ۱۲۵ دستگاه در چهارماهه ۱۴۰۵ رسیده و افت ۲۹ درصدی ثبت کرده است.

عقاب افشان همچنان صدرنشین

عقاب افشان با تولید ۶۱ دستگاه در چهارماهه ۱۴۰۵ همچنان بزرگ‌ترین تولیدکننده اتوبوس درون‌شهری در آمار مورد بررسی است؛ هرچند تولید آن نسبت به ۹۸ دستگاه سال قبل، ۳۸ درصد کاهش یافته است.

محصول اصلی این شرکت، اتوبوس شهری پارسین 11DI، از ۹۸ دستگاه به ۵۹ دستگاه رسیده و افت ۴۰ درصدی داشته است.

اسنا؛ افت کلی، رشد محصول ۱۸ متری

ستاره نیک آریا یا اسنا نیز تولید خود را از ۴۹ به ۴۳ دستگاه رسانده و ۱۲ درصد افت کرده است. اما در داخل سبد این شرکت اتفاق قابل‌توجهی رخ داده است.

تولید اتوبوس ۱۲ متری شهری دیزل از ۳۷ دستگاه به ۵ دستگاه سقوط کرده، اما اتوبوس ۱۸ متری شهری دیزل از ۱۲ دستگاه به ۳۸ دستگاه رسیده است؛ یعنی ۲۱۷ درصد رشد.

بنابراین افت کلی اسنا، تصویری کامل از تغییرات سبد تولید آن ارائه نمی‌دهد؛ بخشی از ظرفیت از اتوبوس ۱۲ متری به مدل ۱۸ متری منتقل شده است.

ایران‌خودرو دیزل؛ برقی‌ها وارد شدند

در ایران‌خودرو دیزل نیز اتفاق مهمی رخ داده است.

تولید اتوبوس برقی E1247-C که در چهارماهه ۱۴۰۴ تنها ۱۸ دستگاه بود، در چهارماهه امسال به ۲۰ دستگاه رسیده و ۱۱ درصد رشد کرده است.

در مقابل، تولید اتوبوس آتروس 1230C از ۴ دستگاه به یک دستگاه کاهش یافته است.

در نتیجه، مجموع تولید اتوبوس درون‌شهری ایران‌خودرو دیزل از ۲۲ به ۲۱ دستگاه رسیده و ۵ درصد کاهش داشته است.

این تغییر یک نشانه مهم دارد؛ در سبد اتوبوس ایران‌خودرو دیزل، محصول برقی در حال تثبیت سهم خود است.

اتوبوس بین‌شهری؛ برخلاف جریان بازار

در حالی که تولید اتوبوس شهری ۲۹ درصد کاهش یافته، اتوبوس بین‌شهری مسیر متفاوتی را طی کرده است.

تولید این بخش از ۹۷ دستگاه در چهارماهه ۱۴۰۴ به ۱۰۰ دستگاه در چهارماهه ۱۴۰۵ رسیده و ۳ درصد رشد کرده است.

عقاب افشان؛ رشد ۱۳۸ درصدی

مهم‌ترین عامل این رشد، عقاب افشان است.

تولید اتوبوس بین‌شهری مارال ۴۴۰ این شرکت از ۲۴ دستگاه به ۵۷ دستگاه افزایش یافته است؛ یعنی رشد ۱۳۸ درصدی.

در مقابل، تولید اتوبوس سروش دیزل از ۷۳ دستگاه به ۴۱ دستگاه رسیده و ۴۴ درصد افت کرده است.

ایران‌خودرو دیزل نیز برای نخستین بار ۲ دستگاه کینگ‌لانگ تولید کرده است.

مسافری‌ها هم در حال جابه‌جایی‌اند

آمار چهارماهه ۱۴۰۵ نشان می‌دهد بازار خودروهای کار و تجاری مسافری فقط با مسئله کاهش تولید مواجه نیست؛ سبد محصولات نیز در حال تغییر است.

در ون‌ها، حذف وانا و اینرودز باعث شده تولید کل این بخش ۸۹ درصد سقوط کند؛ در حالی که هیوندای H350 سروش دیزل تنها محصولی است که توانسته رشد کند.

در مینی‌بوس‌ها، تولید تقریباً ثابت مانده، اما پشت این ثبات، یک جابه‌جایی جدی رخ داده است؛ سروش دیزل جهش کرده، پگاسوس حذف شده و کاستر وارد خط تولید شده است.

در اتوبوس شهری، افت ۲۹ درصدی تولید نشان می‌دهد هنوز فاصله زیادی با احیای این بخش وجود دارد؛ با این حال، رشد اتوبوس ۱۸ متری اسنا و تولید اتوبوس برقی ایران‌خودرو دیزل، نشانه‌هایی از تغییر تقاضا و فناوری در این بازار هستند.

اما در اتوبوس بین‌شهری، برخلاف بخش شهری، تولید ۳ درصد افزایش یافته و رشد ۱۳۸ درصدی عقاب افشان نقش اصلی را در این اتفاق داشته است.

با توجه به آمار تولید چهارماهه باید گفت بازار خودروهای کار و تجاری مسافری در ۱۴۰۵ هنوز از بحران تولید خارج نشده، اما در دل این افت، تغییر مهمی در ترکیب محصولات در حال شکل‌گیری است.

ون‌ها کوچک‌تر شده‌اند، مینی‌بوس‌ها تقریباً ثابت مانده‌اند، اتوبوس شهری عقب رفته و اتوبوس بین‌شهری اندکی جلو آمده است.

مسئله فقط این نیست که چند خودروی مسافری تولید شده؛ پرسش مهم‌تر این است که چه نوع خودروی مسافری در حال تولید است و کدام مدل‌ها جای محصولات قدیمی را می‌گیرند.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.