احتمال خداحافظی کدام برندهای چینی با بازار ایران بیش تر است؟

احتمال خداحافظی کدام برندهای چینی با بازار ایران بیش تر است؟
با آغاز دور جدید تحریم های آمریکا علیه ایران، فشارهای قابل توجه ای به بدنه صنعت خودروی کشور وارد شده است. اگر مسأله افزایش بهای ارز را در نظر نگیریم، پس از ترک خودروسازان اروپایی، کره ای و ژاپنی از بازار ایران، اکنون نوبت برخی از خودروسازان چینی شده که عدم تمایل کافی خود را برای ادامه همکاری با خودروسازان داخلی بروز دهند.

با این که بارها رسانه های مختلف نسبت به احتمال خروج خودروسازان چینی به مشتریان و شرکت های خودرویی هشدار داده اند، اما شریک های ایرانی کمپانی های چینی این خبرها را تکذیب می کنند و به ماندن خودروسازان چینی در ایران اصرار دارند.
این روزها بسیاری از مدیران صنعت خودرو در محافل خصوصی خود می گویند که تحریم های چند ماه گذشته باعث شده حتا خودروسازان چینی هم برای ما شرط بگذارند و گاهی رفتن خود را از ایران قطعی اعلام کنند. در سال های گذشته که صنعت خودروی ایران با تحریم های مختلفی مواجه شد، کم تر نشان چینی ای قصد خروج از بازار ایران را کرد. البته چندی پیش پایگاه خبری ” اسب بخار ” این مسأله را یادآور شد که برخی خودروسازان چینی، چند سال پیش پیروی تحریم های آمریکایی بودند و مدتی شریک های ایرانی خود را اذیت کردند. اما به هر شکلی که بود در بازار ایران ماندند و کم تر رسانه یا حتا مشتری ای متوجه رفتارهای نه چندان شایسته خودروسازان چینی در آن دوران شد.
با این که این صحبت ها از چند ماه پیش مطرح بود، اما با گذشت زمان و تحلیل رخ دادها در شرکت های خودروسازی کشور، می توان حدس زد این شایعه ها و صحبت ها تا حد زیادی صحت داشته است. همچنین در چند ماه گذشته بحث حضور خودروسازان مختلف در نمایشگاه های خودرو، حاشیه های بسیاری داشته و بارها دیده ایم که بسیاری از خودروسازان فعال در نمایشگاه های پارسال، ترجیح داده اند امسال حضور نمایشگاهی نداشته باشند. برخی این رویکردها را به دلیل سیاست شریک های چینی این خودروسازان می دانند و گویا قرار است با کم رنگ شدن حضور برخی چینی ها یا ترک بازار ایران توسط آن ها، خودروسازان داخلی هم آن چنان هزینه های نمایشگاهی را به جان نخرند.

اما از این مسائل که بگذریم، بسیاری از کارشناسان و تحلیل گران صنعت خودرو معتقد هستند سه برند چینی بزرگ با اعمال فشارهای بیش تر آمریکا بی درنگ بازار ایران را ترک می کنند. ” جیلی “، ” سایک ” و ” بی وای دی ” سه خودروساز بزرگ چین هستند که هر کدام منافع قابل توجه ای در همکاری با آمریکا دارند.
بحث خروج جیلی از بازار ایران مدت هاست که مطرح شده و بسیاری می گویند، جیلی GC6 اولین و آخرین خودروی مونتاژی این خودروساز چینی در ایران خواهد بود و پس از پایان سفارش ها، با وجود تحریم ها دیگر خبری از حضور جیلی نخواهد بود. جیلی که به نوعی سهام دار اصلی ” ولوو ” به حساب می آید، هیچ گاه تمایل ندارد بازار آمریکای خود را از دست دهد و از سویی دیگر با فعالیت های جدید خود سعی دارد نشان چینی خود را در بازار اروپا و آمریکا به فروش برساند.
سایک که امروز دو خط تولید خصوصی را با نشان ام جی در ایران به خود اختصاص داده است، جزو ۱۰ خودروساز برتر دنیا به حساب می آید و تامین قطعه های بسیاری از برندهای مختلف اروپایی و آمریکایی را انجام می دهد. همچنین سایک به نوعی شریک تجاری ” جنرال موتورز ” آمریکا است و فروش عمده خودروهای آمریکایی در چین به واسطه سایک انجام می شود.
بی وای دی نیز که به عنوان بزرگ ترین خودروساز الکتریکی دنیا شناخته می شود، مدت هاست اتوبوس های برقی خود را در آمریکا و اروپا عرضه می کند. حتا این خودروساز چینی یک خط تولید برای مونتاژ محصولات الکتریکی خود در آمریکا دارد. از سویی دیگر تحلیل های مختلف بازاریابی نشان داده تا سال ۲۰۳۰ بی وای دی می تواند سهم بزرگی از بازار خودروی جهان را در دست داشته باشد و برای همین چند وقتی است به دنبال عرضه گسترده محصولات سواری خود در بازار اروپا و آمریکا است. گروه بی وای دی تنها در زمینه خودرو فعالیت ندارد و در بحث انرژی های پاک همکاری های بسیاری با کشورهای مختلف اروپایی و آمریکایی دارند. برخی شنیده ها حاکی از آن است که بی وای دی تا زمانی در ایران می ماند که منافع اش در بازار اروپا و آمریکا به خطر نیافتد.
چانگان هم به عنوان یکی دیگر از خودروسازان چینی، به عنوان شریک تجاری فورد آمریکا شناخته می شود و در بحث تحقیق و توسعه، فعالیت های گسترده ای با این کمپانی آمریکایی دارد. حیات امروز چانگان در بازار خودرو به دلیل کمپانی ” فورد ” است و بدیهی است که اگر فورد چانگان را در تحت فشار بگذارد، این خودروساز چینی برای از دست ندادن بازار خودروهای آمریکایی در چین و همچنین هدف ورود به بازار آمریکا و اروپا، بازار چند هزار دستگاهی خود در ایران را فدای چند صد هزار دستگاه خودروی دیگر می کند. برخی شنیده ها حاکی از آن است که چانگان مدت هاست برنامه تعلیق همکاری خود با ” سایپا” را اعلام کرده و در حال حاضر گفت و گوهای مختلفی را با مدیران سایپا انجام داده است.
کمپانی ” گَک ” نیز به عنوان یکی از سرآمدترین خودروسازان چین در بحث کیفیت و فن آوری شناخته می شود. این کمپانی گویا برنامه حضور در بازار ایران را داشته است، اما به دلیل منافعی که در بازار آمریکا و همکاری با این کشور غربی برای او وجود دارد، ترجیح داده تا مشخص شدن وضعیت تحریم ها، سخنی از حضور در بازار ایران نزند. گک چند سالی است در نمایشگاه های مختلف اروپایی و آمریکایی شرکت می کند و به زودی قرار است فروش محصولات اش در بازارهای اروپا و آمریکا آغاز شود.
” فاو ” ( FAW ) هم جزو برندهایی است که این روزها حاشیه های بسیاری در میان مدیران صنعت خودروی کشور دارد. برخی از کارشناسان صنعت خودرو معتقدند فاو به زودی با افزایش تحریم ها، بازار ایران را ترک می کند زیرا قرار بوده این خودروساز چینی امسال توسعه زیادی را در همکاری با ایران داشته باشد و در حال حاضر این برنامه ها را متوقف کرده است. همچنین گویا فاو عدم تمایل به همکاری خود را در رفتار و گفتار بارها به ” گروه بهمن ” اعلام کرده است. فاو در حال حاضر به عنوان یکی از بزرگ ترین خودروسازان چین شناخته می شود و در بحث تامین خودروهای نظامی، کار و تجاری و سواری شریک های مختلفی دارد. اصلی ترین و معروف ترین شریک های فاو، ” مزدا ” و ” فولکس واگن ” هستند و بدیهی است که به دلیل سطح شراکت و سرمایه گذاری این سه خودروساز و از سویی اهداف فاو برای حضور در بازار اروپا و آمریکا، شریک چینی گروه بهمن تا چند ماه دیگر پا پس بکشد.
اما دیگر شریک تجاری گروه بهمن، ” هاوال ” یا همان ” گریت وال ” است. هاوال که به عنوان نشان معتبر خودروسازی چین شناخته می شود، مدت هاست به دنبال حضور در بازار آمریکا است. محصولات هاوال چند سالی است به غیر از بازار چین به بازار کشورهایی همچون استرالیا ورود پیدا کرده و از سویی دیگر داشتن مقام اول فروش خودروی کراس اوور و شاسی بلند برای این خودروساز چینی، باعث شده بازار آمریکا و اروپا چراغ سبز فروش را برای هاوال روشن کنند. شنیده ها حاکی از آن است که هاوال نیز مانند بی وای دی تا زمانی فعالیت اش را در ایران ادامه می دهد که منافع اش در بازار جهانی از بین نرود. این خودروساز چینی قصد داشت امسال دو مدل خودروی دیگر را هم در کنار هاوال H2 عرضه کند که اکنون این برنامه ها را به حالت تعلیق در آورده است.
با نگاهی به رویکرد ” چری ” نیز می توانید متوجه شوید سیاست های این خودروساز چینی، به شدت بازار اروپا و آمریکا را هدف گرفته است. آن طور که از شواهد مشخص است، چری به زودی وارد بازار اروپا می شود و از سویی دیگر سعی دارد استقلال بیش تری را در بازار ایران تجربه کند. برخی می گویند با تشدید تحریم ها، احتمال دارد چری نیز در مورد حضور در بازار ایران با مشکلاتی مواجه شود، اما گویا فشار چری روی ” مدیران خودرو “، بیش تر به دلیل استقلال طلبی آن در چند وقت اخیر است.
هایما، دانگ فنگ، جک، لیفان، فوتون، هن تنگ، بورگوارد، برلیانس، زوتی و بایک نیز اکنون تمایل دارند تا همکاری خود را بیش تر از دیگر برندهای چینی در ایران داشته باشند، اما بدیهی است که در شرایط کنونی، این خودروسازان چینی هم با مشکلات بسیاری مواجه هستند و آن چنان با روی خوش با شریک های ایرانی خود گفت و گو نمی کنند.

با این حال سه دلیل اصلی وجود دارد که می تواند جذابیت بازار ایران را برای خودروسازان چینی از بین ببرند و احتمال خروج آن ها از بازار ایران را افزایش دهند. حتا برندهای چینی که تا امروز واکنشی برای خروج از بازار ایران نشان نداده اند، می توانند در آینده نزدیک هوس ترک بازار ایران را داشته باشند.
دلیل اول:
بیش تر خودروسازان چینی که چه برنامه ترک بازار ایران را دارند و چه ندارند، منتظر واکنش اتحادیه اروپا با آغاز دور دوم تحریم ها هستند. بدیهی است که اگر اروپا بتواند کانال اقتصادی مطمئنی را میان ایران و کشورهای هم پیمان خودش برقرار کند، بزرگ ترین مشکل این روزهای خودروسازی کشور که همان تراکنش مالی است، حل خواهد شد. امروز بخشی از دلایل عدم جذابیت بازار ایران برای برندهای چینی نام برده، مشکلات انتقال پول است که در کنار اهداف دیگر آن ها، توجیهی را برای حضور در بازار ایران باقی نمی گذارد.

دلیل دوم:
خلاف تصور عموم مردم ایران که چینی ها به جز کشورهای در حال توسعه، نمی توانند در بازار اروپا و آمریکا موفق باشند، تحقیق ها نشان می دهند احتمال موفقیت خودروسازان چینی در بازار آمریکا و اروپا بیش از ۷۵ درصد است. به تازگی
موسسه های افکار سنجی مختلفی، پروژه های بازاریابی و بازارسنجی برندهای چینی را در اروپا و آمریکا قبول کرده اند و با انتشار گزارش های اولیه خود نشان داده اند که بخش عمده ای از قشر متوسط مردم آمریکا و اروپا، در صورت داشتن کیفیت موردنظر و همچنین خدمات پس از فروش قابل قبول، به دلیل قیمت پایین تر محصولات چینی نسبت به دیگر خودروها و از سویی شرایط بهتر فروش، حاضر به استفاده از برندهای چینی هستند. پس می توان نتیجه گرفت که اگر محصولاتی از برندهای گریت وال، گک، جیلی، بی وای دی، سایک و… به بازار اروپا و آمریکا بروند، به مراتب می توانند فروش و سود بالاتری برای کارخانه های شان داشته باشند.
بنابراین می توان گفت امروز خودروهای چینی فراتر از تصور بیش تر ایرانی ها ظاهر شده اند و دیگر می توانند به عنوان محصولات اقتصادی یا ارزان قیمت تر نسبت به خودروهای کره ای، ژاپنی، آمریکایی و اروپایی در بازارهای مختلف حضور داشته باشند.

دلیل سوم:
اگر به قوانین تجارت در کشورهای مختلف دقت کنید، همچنان حضور یک برند چینی در بازار آمریکا و اروپا به مراتب آسان تر از بازار ایران است. برخی بررسی ها نشان می دهند که اگر همین امروز بسیاری خودروسازان چینی با قبول کردن خسارت مالی بازار ایران را ترک کنند و به بازار کشورهای اروپایی و آمریکایی بروند، در کوتاه ترین زمان ممکن می توانند کسب و کار خود را آن جا راه بیاندازند و به مراتب سود بیش تری را به دست آورند. جالب است بدانید در شرایط کنونی، به جای این که مسئولان ایرانی سعی در حفظ همین خودروسازان چینی داشته باشند و جذابیت های حضور در بازار ایران را برای شان بیش تر کنند، با اعمال قوانین پیچیده تر کار را برای شان دشوارتر کرده اند.

در نهایت امید آن است که روند مشکلات در صنعت خودروی کشور به سمت کاهشی بودن حرکت کند و دوباره شاهد رشد و ترقی این صنعت و حرفه باشیم. امروز بسیاری می گویند اگر خودروسازان چینی از ایران بروند، مشتریان ما هیچ ضرری نمی کنند و متضرر اصلی خود چینی ها هستند، اما همیشه به یاد داشته باشید که بر اساس آمار، در سالی همچون سال ۹۶ بیش از ۱۰ درصد تولید خودروهای داخلی مستقیم با فعالیت برندهای چینی همراه بوده و از سویی در این چند سال، حضور چینی ها باعث شده خودروسازان دولتی کشور تکانی به خود بدهند و حداقل با برخی از چینی ها، بتوانند محصولات به روزتری همچون رهام و… را به بازار کشور معرفی کنند.

گروه مستند اسب بخار

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.