از رؤیای خرید تا کابوس نگهداری؛ رویارویی با تورم جدید خودرو

تعمیرگاه‌های VIP فونیکس
تعمیرگاه‌های VIP فونیکس

تازه‌ترین گزارش مرکز آمار ایران نشان می‌دهد تورم خودرو دیگر تنها در قیمت خرید خلاصه نمی‌شود و حالا به بخش تعمیر و نگهداری خودرو رسیده است. از رؤیای خرید تا کابوس نگهداری، منجر به رویارویی با تورم جدید خودرو برای خانوارها شده است.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، اگرچه شتاب افزایش قیمت خودرو در خردادماه تا حدی کاهش یافته، اما موج تازه گرانی به هزینه‌های نگهداری رسیده است و اکنون مالکان خودرو نیز زیر فشار سنگین تورم، بهای سنگین استفاده از دارایی خود را می‌پردازند.

جدیدترین گزارش مرکز آمار ایران از شاخص قیمت مصرف‌کننده نشان می‌دهد فشار تورمی در بخش حمل‌ونقل وارد مرحله تازه‌ای شده است. اگر تا دیروز جهش قیمت خودرو مهم‌ترین دغدغه مصرف‌کنندگان بود، امروز هزینه‌های نگهداری، تعمیرات، قطعات یدکی و خدمات مرتبط به مهم‌ترین عامل فشار بر بودجه خانوار تبدیل شده است؛ تغییری که نشان می‌دهد بحران خودرو تنها شکل خود را عوض کرده است.

واقعیت تلخ در دل آمار

بررسی آمار خردادماه در نگاه نخست ممکن است از کاهش التهاب بازار خودرو حکایت داشته باشد. تورم ماهانه گروه حمل‌ونقل از ۲۰.۲ درصد در اردیبهشت به ۵.۷ درصد در خرداد کاهش یافته است؛ رقمی که در ظاهر از افت سرعت رشد قیمت‌ها خبر می‌دهد.

مقایسه تورم خودرو در اردیبهشت و خرداد ۱۴۰۵

شاخصماهانه (اردیبهشت ۱۴۰۵)نقطه‌به‌نقطه (اردیبهشت ۱۴۰۵)سالانه (اردیبهشت ۱۴۰۵)ماهانه (خرداد ۱۴۰۵)نقطه‌به‌نقطه (خرداد ۱۴۰۵)سالانه (خرداد ۱۴۰۵)
حمل‌ونقل۲۰.۲۹۷.۳۵۳.۲۵.۷۱۰۳.۱۵۹.۶
خرید وسایل نقلیه۲۷.۹۱۲۵.۸۵۴.۷۱.۶۱۲۴.۱۶۳.۸
استفاده از وسیله شخصی۱۵.۷۸۵.۹۴۶.۵۹۹۷.۶۵۲.۶
حمل‌ونقل عمومی۱۴.۸۷۴.۳۶۱.۱۷.۸۸۲.۵۶۳.۷

اما این کاهش به معنای ارزان شدن خودرو یا کاهش فشار بر خانوارها نیست. اتفاقاً بررسی شاخص‌های بلندمدت، تصویر کاملاً متفاوتی را نشان می‌دهد. تورم نقطه‌به‌نقطه گروه حمل‌ونقل از ۹۷.۳ درصد در اردیبهشت به ۱۰۳.۱ درصد در خرداد رسیده و تورم سالانه نیز به ۵۹.۶ درصد افزایش یافته است. این ارقام بیانگر آن است که هرچند سرعت افزایش قیمت‌ها در کوتاه‌مدت کم‌تر شده است، اما سطح عمومی قیمت‌ها همچنان بسیار بالاتر از سال گذشته قرار دارد و فشار واقعی بر مصرف‌کنندگان نه‌تنها کاهش نیافته، بلکه تشدید شده است.

توقف خرید خودرو به دلیل ناتوانی مالی

جزییات آمارها نیز نشان می‌دهد بازار خرید خودرو بیش از آن‌که به ثبات رسیده باشد، در وضعیت رکود ناشی از گرانی قرار گرفته است.

تورم ماهانه زیرگروه خرید وسایل نقلیه در خرداد به ۱.۶ درصد رسیده است که نسبت به جهش‌های اردیبهشت کاهش محسوسی دارد، اما این کاهش بیش از آن‌که نشانه آرامش بازار باشد، بیانگر تثبیت قیمت‌ها در سطوحی است که بسیاری از متقاضیان دیگر توان ورود به آن را ندارند.

واقعیت را تورم نقطه‌به‌نقطه ۱۲۴.۱ درصدی این بخش آشکار می‌کند؛ به این معنا که هزینه خرید خودرو نسبت به خرداد سال گذشته به طور متوسط بیش از دو برابر شده است. بنابراین، بازار خودرو نه به سمت تعادل، بلکه به سمت حذف تدریجی تقاضای مصرفی حرکت کرده است؛ بازاری که در آن قیمت‌ها دیگر با توان خرید خانوار هیچ تناسبی ندارد.

تعمیرگاه‌ها؛ کانون تازه تورم خودرو

در حالی که، بازار خرید خودرو تا حدودی از التهاب فاصله گرفته، فشار اصلی اکنون به بخش استفاده و نگهداری خودرو منتقل شده است.

براساس گزارش مرکز آمار، تورم ماهانه زیرگروه استفاده از وسایل حمل‌ونقل شخصی در خرداد به ۹ درصد رسیده؛ رقمی که چندین برابر تورم خرید خودرو است. همچنین تورم نقطه‌به‌نقطه این بخش ۹۷.۶ درصد و تورم سالانه آن ۵۲.۶ درصد ثبت شده است.

این ارقام نشان می‌دهد هزینه‌های تعمیرات، قطعات یدکی، لاستیک، روغن موتور، بیمه، سرویس‌های دوره‌ای و سایر خدمات مرتبط با خودرو با سرعتی نگران‌کننده در حال افزایش است؛ روندی که مالکیت خودرو را از یک دارایی ارزشمند به تعهدی پرهزینه و دائمی تبدیل کرده است.

در چنین شرایطی، بسیاری از خانوارها حتا اگر خودرو در اختیار داشته باشند، برای تأمین هزینه‌های نگهداری آن با مشکلات جدی روبه‌رو هستند؛ موضوعی که می‌تواند به کاهش کیفیت تعمیرات، تعویق سرویس‌های ضروری و در نهایت افزایش استهلاک و کاهش ایمنی خودروها منجر شود.

موج جدید گرانی هنوز در راه است

با وجود کاهش نسبی تورم ماهانه در خرداد، این آرامش می‌تواند بسیار موقتی باشد. در روزهای پایانی خرداد، برخی محصولات با افزایش قیمت همراه شده‌اند و انتظار می‌رود آثار این تصمیم در شاخص‌های تورمی تیرماه نمایان شود.

از همین رو، احتمال بازگشت موج جدید افزایش قیمت‌ها در بازار خودرو همچنان وجود دارد؛ موضوعی که می‌تواند بار دیگر هم قیمت خرید و هم هزینه‌های نگهداری را هم‌زمان تحت تأثیر قرار دهد.

تورم خودرو فقط جابه‌جا شده است

آن‌چه از آمارهای رسمی برمی‌آید، این است که بحران خودرو در اقتصاد ایران نه پایان یافته و نه حتا کاهش پیدا کرده، بلکه تنها محل بروز آن تغییر کرده است. اگر در سال‌های گذشته قیمت خودرو مهم‌ترین مانع ورود خانوارها به بازار بود، اکنون هزینه‌های استفاده و نگهداری، دارندگان خودرو را نیز زیر فشار قرار داده است.

امروز یک سد بلند به نام قیمت، متقاضیان خرید خودرو را از بازار دور نگه داشته و در سوی دیگر، زنجیره فزاینده هزینه‌های نگهداری، مالکان فعلی را گرفتار کرده است. به این ترتیب، تورم خودرو دیگر تنها در لحظه خرید معنا پیدا نمی‌کند، بلکه در تمام دوره مالکیت، از تعمیرگاه تا پمپ‌بنزین و از فروشگاه قطعات تا شرکت‌های بیمه، خود را بر بودجه خانوار تحمیل می‌کند؛ روندی که نشان می‌دهد بحران خودرو در ایران وارد مرحله‌ای عمیق‌تر و فراگیرتر شده است.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.