آیا سیاست ارزی وزارت صمت تغییر کرده است؟

سیاست ارزی وزارت صمت
سیاست ارزی وزارت صمت

وزیر صمت با اشتیاق وافر و ویژه ای پیگیر خودروهای برقی است و در این خصوص تأکید می کند خودروسازان ما نگران نباشند؛ این در حالی است که در خصوص خودروهای بنزینی این دیدگاه وجود ندارد. آیا سیاست ارزی وزارت صمت تغییر کرده است؟

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، علی آبادی روز گذشته در مراسم افتتاح اولین خط تولید اتوبوس برقی در ایران خودرو تأکید کرد: «خودروسازان ما هیچ گونه نگرانی نداشته باشند، چراکه زیرساخت ها را برای تولید خودروهای برقی فراهم خواهیم کرد. در حال حاضر نیز دو اتوبوس‌ساز مهم در کشور داریم که هر دو اتوبوس برقی دارند. امیدوارم تا سال آینده، خودروهای برقی با تیراژ بالا و اقتصادی عرضه شوند.»

این در حالی است که از اواخر سال گذشته تا امروز خودروسازان بزرگ و کوچک همچنان با مشکلات ارزی دست به گریبان بوده اند و برای تولید براساس برنامه ها با چالش هایی از این ناحیه همراه شده اند. هر چند هنوز تأثیر این کمبودها در آمارهای تولید آنچنان خود را نشان نمی دهد و خودروسازان بنا به علل مختلف این مسائل را چندان علنی نمی کنند. اما در هر حال، از ماه ها پیش، آن ها نسبت به تأثیرات کمبود و عدم تخصیص ارز برای تولید هشدار داده بودند؛ به گفته آن ها نیمه دوم سال تولید با مشکل مواجه خواهد شد.

در همین شرایط هم واردات خودرو به رغم آغاز فروش و تحویل ها آمار خوبی ندارد؛ طی ۸ ماه ابتدایی سال، کم تر از ۵ هزار دستگاه خودرو وارد شده است. اما وزارت صمت وعده داده است تا آخر سال ۶۰ هزار دستگاه خودرو وارد خواهد شد، ضمن این که باید ۱۰۰ هزار تاکسی برقی هم به این آمار اضافه کرد. به بیان دیگر، در شرایطی که هنوز منابع ارزی برای تولید و واردات به طور قطع تأمین نشده و وزارت صمت توپ را در زمین واردکنندگان انداخته است، علی آبادی برای برقی سازی خودروها تأکید می کند که خودروسازان ما نگرانی نداشته باشند.

فعلاً غیر از نصب چند ایستگاه شارژ، هنوز زیرساخت های مورد نیاز ساده و روبنایی و زیرساختی در کشور فراهم نشده است، اما وزیر صمت می گوید تا سال آینده زیرساخت ها فراهم خواهد شد. مشخص نیست در این زمینه باز هم خیرین دست به کار خواهند شد یا دولت و نهادهای مرتبط هم دست به کار می شوند و مقدمات لازم را فراهم خواهند کرد.

این در حالی است که ایران هنوز در این زمینه دست بازی ندارد و همچنان به واردات متکی است. این واردات هم همانند سایر کالاها نیازمند ارز است. ضمن این که، علی آبادی در خصوص این مسئله نیز تأکید کرده است که به دلیل ناترازی واردات تدوام خواهد داشت. بنابراین براساس این گفته به طور مشخص، هم واردات به قوت خود باقی مانده است و هم نیاز به ارز همچنان وجود دارد، منتها تفاوت این است که گویا برای تأمین منابع لازم برای خودروهای برقی دست و دل وزیر نمی لرزد. این در حالی است که اتوبوس برقی ای – آتروس، که به تولید انبوه رسیده است، ۵۲ درصد داخلی سازی دارد، یعنی ۴۸ درصد به واردات نیازمند است. پس برای همین مقداری که داخلی سازی نشده هم به ارز برای تأمین قطعات نیاز دارد.

از سوی دیگر، هر چند قیمت و مبدأ تاکسی های وارداتی اعلام نشده است، اما اگر قیمت هر دستگاه را بر فرض ۱۰ هزار دلار در نظر بگیریم، برای واردات تیراژ اعلامی وزیر صمت، دست کم به یک میلیارد دلار نیاز است. البته در امکان تحقق واردات این حجم از تاکسی برقی شک و تردید وجود دارد. اگر زیرساخت های لازم برای ورود این خودروها اعم از امکان ترخیص، استاندارد، لجستیک و زیرساخت های لازم هم وجود داشته باشد، آیا منابع تأمین ارزی آن هم فراهم شده است. به نظر می رسد با توجه به اشتیاق و رأی و نظر علی آبادی، نحوه تخصیص ارز به واردات خودرو با کمی چرخش به مسیر برقی ها هدایت شود. البته در این که باید به این سمت حرکت کرد و فاصله را با سطح اول تولید خودروهای برقی در جهان کاهش بدهیم شکی نیست. حتا همین حالا هم بسیار دیر شده و این بخش از صنعت خودروسازی با فاصله بسیار زیادی از رقبای بزرگ و کوچک عقب مانده است. نگاه ساده و گذرا به عملکرد ترکیه و عربستان در این زمینه میزان این فاصله را به تلخی نشان خواهد داد.

ضمن این که، بحث کاهش آلودگی هوا، جلوگیری از واردات بنزین و کاهش مصرف سوخت های فسیلی نیز به اندازه کافی برای حرکت به این سمت کافی هستند، اما مسئله اصلی این است که آیا دولت برای تنظیم و جلوگیری از تلاطم و آشفتگی بازار برنامه و راهکاری دارد؟ چون قرار بود واردات به عنوان یار کمکی به تولید داخل برای تنظیم بازار خودرو عمل کند، اما همین حالا نیز هر دو بخش با مسائل و دست اندازها همراه شده اند. اصلی ترین مانع هم ارز به شمار می آید.

با این حال، در زمانی که زیرساخت ها، نحوه تخصیص ها، قیمت گذاری و حتا شیوه فروش این خودروها مشخص نشده، وزارت صمت عزم خود را برای برقی سازی جزم کرده است؛ بر رفع نگرانی خودروسازن و همچنین تداوم واردات خودروهای برقی تأکید می کند، اما سرنوشت واردات خودروهای نو و کارکرده و همچنین تحقق برنامه تولید خودروسازان داخلی مشخص نشده است. ساده تر این که، دولت برای برقی ها ارز و برای بنزینی ها مشکل دارد. این که فردا چه بر سر بازار خودرو و مصرف کنندگان خواهد آمد هم موضوعی است که به نظر علاقه ای برای پاسخ‌گویی وجود ندارد.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.