دیپلماسی خودرو؛ کلید تضمین توافق با آمریکا

ایران و آمریکا
ایران و آمریکا

در حالی‌که، تفاهم ۶۰ روزه میان ایران و آمریکا در لبه پرتگاه قرار دارد و تبادل اتهام‌ها و آتش جایگزین گفت‌وگو شده است، آن‌گونه که معاون اقتصادی وزارت خارجه تحلیل می‌کند، منافع ملموس می‌تواند مسیر آینده را تعیین کند. در واقع، با تکیه بر سخنان حمید قنبری، دیپلماسی خودرو را می‌توان کلید تضمین توافق با آمریکا دانست.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، حمید قنبری، معاون دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه، در گفت‌وگو با روزنامه دنیای اقتصاد، در تحلیلی دقیق از تجارب گذشته به نکته‌ای بنیادین در معماری توافقات بین‌المللی اشاره می‌کند که می‌تواند مسیر آینده روابط ایران و آمریکا را تغییر دهد.

نقطه ضعف برجام؛ عدم نفع اقتصادی آمریکا

از نگاه او پایداری هر توافقی در گرو ایجاد منافع متقابل و ملموس برای طرفین است. قنبری برجام را به دلیل یک نقطه ضعف ساختاری نقد می‌کند: «این توافق، زمینه انتفاع اقتصادی مستقیم و گسترده شرکت‌های آمریکایی را فراهم نکرد و همین خلأ باعث شد که خروج واشینگتن از این قرارداد، هزینه سیاسی و اقتصادی اندکی داشته باشد. در واقع، وقتی منافع اقتصادی ملموسی در میان نباشد، تعهدات دیپلماتیک در برابر تغییرات سیاسی داخلی کشورها آسیب‌پذیر خواهند بود.»

این تحلیل در شرایطی مطرح می‌شود که تفاهم ۶۰ روزه فعلی میان ایران و آمریکا هنوز به نقطه پایداری نرسیده است و هر دو طرف به جای پیش‌روی در مسیر توافق، به متهم کردن یکدیگر و تبادل آتش محدود پرداخته‌اند.

منافع اقتصادی؛ تنها پیوند عمیق

در چنین فضای متلاطم و متزلزلی، تکیه بر تضمین‌های حقوقی یا وعده‌های سیاسی کافی نیست، چراکه در نظام بین‌الملل، هیچ ضمانت حقوقی مطلقی وجود ندارد که اجرای تعهدات را در برابر تغییرات سیاسی تضمین کند. تنها پیوند عمیق منافع اقتصادی است که می‌تواند به عنوان ضامنی برای دوام توافق‌ها و سدی در برابر احتمال نقض آن‌ها عمل کند.

بازار خودرو در نقش آهن‌ربای اقتصادی

در این میان، صنعت و بازار خودروی ایران با تمام چالش‌هایی که در سال‌های اخیر تحمل کرده همچنان دارای مزیت‌های خاص و پتانسیل‌های رقابتی است. بازار خودرو ایران با توجه به نیاز مبرم، عطش شدید و خلأهای موجود در زنجیره تأمین و تولید می‌تواند به یک آهن‌ربای اقتصادی برای شرکت‌های آمریکایی تبدیل شود. جذابیت‌های این بازار به گونه‌ای است که می‌تواند انگیزه‌ای قوی برای طرف آمریکایی ایجاد کند تا برای حفظ منافع تجاری خود، از پایداری تفاهم‌های سیاسی حمایت کند.

اهرم‌های اقتصادی

در واقع، گفته‌های مقام ارشد وزارت خارجه پرده از واقعیت‌هایی برمی‌دارد که در برجام از آن‌ها غفلت شد. اگر این‌بار با تدبر و تفکر عمیق‌تر و تکیه بر دیپلماسی اقتصادی پیش برویم، می‌توان زمینه‌های رشد و توسعه صنعتی را با سرعت و کیفیتی به‌مراتب بهتر فراهم کرد، اما پیش از هر چیز، سیاست‌مداران باید دیدگاه خود را تغییر دهند و از زاویه‌ای جدید به منافع ملی بنگرند؛ به این معنا که تبدیل نیازهای صنعتی به اهرم‌های اقتصادی، هوشمندانه‌ترین راه برای تبدیل یک تفاهم شکننده به یک توافق پایدار و سودمند است.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.