ترمز قبل از پیچ بهتر است یا داخل پیچ؟

ترمز گرفتن در پیچ
ترمز گرفتن در پیچ

یکی از اشتباهات رایج رانندگی این است که راننده با سرعت زیاد وارد پیچ می‌شود و تازه داخل پیچ سراغ ترمز می‌رود. در حالی که برای رانندگی عادی و ایمن، بهتر است بخش اصلی کاهش سرعت پیش از ورود به پیچ انجام شود تا خودرو هنگام پیچیدن تا حد امکان متعادل باشد و تایرها مجبور نباشند همزمان بیشترین نیروی جانبی و ترمز را تحمل کنند. ترمز گرفتن داخل پیچ همیشه به معنی از دست رفتن کنترل نیست، اما هرچه سرعت بالاتر، سطح جاده لغزنده‌تر و ترمزگیری شدیدتر باشد، احتمال برهم خوردن تعادل خودرو بیشتر می‌شود.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، برای درک این موضوع باید بدانیم تایر خودرو ظرفیت محدودی برای ایجاد اصطکاک دارد. همین ظرفیت باید میان شتاب‌گیری، ترمز و تغییر مسیر تقسیم شود. وقتی خودرو در مسیر مستقیم حرکت می‌کند و راننده ترمز می‌گیرد، بخش عمده توان چسبندگی تایرها می‌تواند صرف کاهش سرعت شود؛ اما داخل پیچ، بخشی از همین چسبندگی برای نگه داشتن خودرو در مسیر منحنی مصرف می‌شود.

اگر راننده در چنین شرایطی ناگهان ترمز شدیدی بگیرد، از تایر می‌خواهد همزمان نیروی جانبی و طولی زیادی ایجاد کند و اگر مجموع این نیروها از توان چسبندگی تایر بیشتر شود، لغزش آغاز خواهد شد.

چرا بهتر است قبل از پیچ سرعت را کم کنیم؟

ترمز گرفتن پیش از پیچ چند مزیت مهم دارد. نخست اینکه خودرو هنوز تقریباً در مسیر مستقیم قرار دارد و تایرها می‌توانند نیروی ترمز را با پایداری بیشتری به سطح جاده منتقل کنند. دوم اینکه راننده پیش از ورود به پیچ می‌تواند سرعت مناسب را انتخاب کند و هنگام عبور از پیچ بیشتر تمرکز خود را روی مسیر و فرمان‌گیری بگذارد.

این روش همچنین باعث می‌شود اگر شعاع پیچ کمتر از چیزی بود که در ابتدا به نظر می‌رسید، راننده حاشیه ایمنی بیشتری داشته باشد و مجبور نشود وسط پیچ با ترمز شدید سرعت را اصلاح کند. در جاده‌های ناشناخته، پیچ‌های کور و مسیرهای کوهستانی این موضوع اهمیت بیشتری دارد، زیرا راننده همیشه نمی‌داند پشت پیچ چه شرایطی وجود دارد.

ترمز داخل پیچ چه اثری روی تعادل خودرو دارد؟

هنگام ترمز، بخشی از وزن خودرو به سمت محور جلو منتقل می‌شود و چرخ‌های جلو بار بیشتری تحمل می‌کنند، در حالی که وزن روی محور عقب کاهش پیدا می‌کند. اگر این اتفاق در مسیر مستقیم رخ دهد، معمولاً خودرو تعادل خود را حفظ می‌کند، اما در پیچ شرایط حساس‌تر است. اگر راننده ناگهان ترمز شدیدی بگیرد، سبک شدن محور عقب می‌تواند پایداری آن را کاهش دهد و در بعضی خودروها باعث شود عقب خودرو تمایل بیشتری به لغزش پیدا کند.

در مقابل، اگر چرخ‌های جلو به دلیل ترکیب ترمز شدید و فرمان زیاد از حد چسبندگی عبور کنند، ممکن است خودرو به جای ادامه مسیر پیچ، به سمت بیرون حرکت کند. نوع خودرو، محل موتور، نوع سیستم انتقال نیرو، تایرها و عملکرد سیستم کنترل پایداری روی نتیجه تأثیر دارند، اما اصل فیزیکی در همه خودروها یکسان است؛ ترمز شدید در حال پیچیدن، بخشی از حاشیه چسبندگی را از بین می‌برد.

آیا داخل پیچ اصلاً نباید ترمز گرفت؟

نه، چنین قاعده مطلقی درست نیست. ممکن است راننده سرعت را پیش از پیچ کم کرده باشد اما داخل پیچ متوجه مانع، خودروی متوقف یا کاهش ناگهانی شعاع مسیر شود و نیاز به ترمز پیدا کند.

در این شرایط باید ترمز را به‌صورت نرم و کنترل‌شده اعمال کرد و تا حد امکان از حرکات ناگهانی فرمان پرهیز کرد. در خودروهای مجهز به ترمز ضدقفل و کنترل پایداری، سیستم‌های الکترونیکی می‌توانند به حفظ کنترل کمک کنند، اما آنها نیز محدودیت چسبندگی تایر را از بین نمی‌برند. اگر ترمزگیری اضطراری لازم باشد، اولویت با جلوگیری از برخورد است و راننده نباید فقط به دلیل قرار داشتن در پیچ از ترمز کردن خودداری کند.

ترمز ملایم داخل پیچ با ترمز شدید فرق دارد

گاهی برای اصلاح جزئی سرعت، مقدار کمی فشار روی پدال ترمز داخل پیچ کاملاً قابل کنترل است، به‌خصوص اگر سرعت از ابتدا مناسب باشد. مشکل اصلی زمانی ایجاد می‌شود که راننده با سرعت زیاد وارد پیچ شود و سپس مجبور شود برای جبران اشتباه خود ترمز سنگینی انجام دهد. در چنین شرایطی فرمان معمولاً زاویه زیادی دارد و تایرها از قبل بخشی از ظرفیت چسبندگی خود را برای پیچیدن مصرف کرده‌اند. به همین دلیل یکی از اصول مهم رانندگی ایمن این است که پیش از ورود به پیچ سرعت را به حدی برسانیم که حتی اگر نیاز به اصلاح جزئی وجود داشت، با فشار ملایم روی ترمز بتوان آن را انجام داد.

گاز دادن داخل پیچ هم باید کنترل‌شده باشد

بعد از کاهش سرعت و ورود به پیچ، بهتر است پدال گاز با حرکتی نرم کنترل شود. رها کردن ناگهانی گاز در بعضی خودروها می‌تواند انتقال وزن به محور جلو را افزایش دهد و رفتار خودرو را تغییر دهد، در حالی که فشار شدید روی گاز نیز ممکن است باعث از دست رفتن چسبندگی چرخ‌های محرک شود.

قاعده ساده این است که خودرو در میانه پیچ تا حد امکان در وضعیت متعادل حرکت کند و پس از باز شدن مسیر و کاهش زاویه فرمان، راننده به‌تدریج شتاب بگیرد. هرچه فرمان مستقیم‌تر می‌شود، تایرها ظرفیت بیشتری برای انتقال نیروی موتور خواهند داشت.

در باران و برف اهمیت موضوع بیشتر می‌شود

روی سطح خیس، برفی یا یخ‌زده، کل ظرفیت چسبندگی تایر کمتر می‌شود و بنابراین حاشیه خطای راننده نیز کاهش پیدا می‌کند. در چنین شرایطی بهتر است کاهش سرعت حتی زودتر از حالت خشک انجام شود و خودرو با سرعت پایین‌تر وارد پیچ شود، زیرا ترمزگیری شدید داخل پیچ می‌تواند بسیار سریع‌تر به لغزش منجر شود.

حرکت نرم فرمان، ترمز و گاز در جاده لغزنده اهمیت بیشتری از هر تکنیک دیگری دارد و راننده باید از ایجاد تغییر ناگهانی در وزن خودرو جلوگیری کند.

چرا بعضی رانندگان حرفه‌ای داخل پیچ ترمز می‌گیرند؟

در مسابقات اتومبیل‌رانی تکنیکی وجود دارد که راننده بخشی از ترمزگیری را تا ابتدای پیچ ادامه می‌دهد و فشار ترمز را همزمان با افزایش زاویه فرمان به‌تدریج کم می‌کند. این روش می‌تواند به انتقال وزن روی محور جلو و تغییر رفتار خودرو کمک کند. اما این تکنیک برای استفاده روزمره در خیابان طراحی نشده و اجرای نادرست آن می‌تواند باعث ناپایداری خودرو شود.

در رانندگی عادی هدف ثبت بهترین زمان دور نیست، بلکه حفظ حاشیه ایمنی است و برای این هدف، کاهش سرعت پیش از پیچ روش ساده‌تر و مطمئن‌تری محسوب می‌شود.

اگر وسط پیچ متوجه شدید سرعت زیاد است چه کنید؟

اولین واکنش نباید چرخاندن بیشتر و ناگهانی فرمان یا کوبیدن روی ترمز باشد. بهتر است راننده نگاه خود را به مسیر خروج پیچ نگه دارد، گاز را کاهش دهد و در صورت نیاز ترمز را به‌صورت تدریجی اعمال کند.

اگر خودرو به ترمز ضدقفل مجهز است و شرایط اضطراری ایجاد شده، سیستم برای جلوگیری از قفل شدن چرخ‌ها طراحی شده است، اما همچنان باید از حرکات ناگهانی فرمان که تعادل خودرو را برهم می‌زند پرهیز کرد. مهم‌تر از همه این است که راننده اصلاً خود را در چنین موقعیتی قرار ندهد و پیش از ورود به پیچ سرعت مناسب را انتخاب کند.

بهترین روش؛ ترمز در خط مستقیم، عبور متعادل از پیچ

در رانندگی روزمره می‌توان یک قاعده ساده داشت؛ سرعت را پیش از پیچ کم کنید، با سرعت مناسب وارد شوید و زمانی که مسیر خروج باز شد به‌تدریج گاز بدهید. این روش باعث می‌شود تایرها هنگام ترمز بیشترین ظرفیت خود را برای کاهش سرعت داشته باشند و هنگام پیچیدن نیز بخش بیشتری از چسبندگی در اختیار فرمان‌پذیری قرار گیرد.

ترمز گرفتن داخل پیچ ممنوع نیست و در بسیاری از مواقع کاملاً قابل کنترل است، اما بهتر است به یک عادت برای جبران سرعت زیاد تبدیل نشود. در نهایت، راننده‌ای که قبل از پیچ سرعت خود را تنظیم می‌کند معمولاً نیازی به حرکات شدید در میانه مسیر ندارد و همین رانندگی نرم‌تر نه‌تنها ایمن‌تر است، بلکه فشار کمتری نیز به تایر، ترمز و سیستم تعلیق وارد می‌کند.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.