آیا رسانه‌ها و آگهی‌ها خودرو را گران می‌کنند؟

بازار خودرو
بازار خودرو

هر بار قیمت خودرو بالا می‌رود، دوباره یک متهم قدیمی پیدا می‌شود؛ رسانه‌هایی که قیمت‌ها را منتشر می‌کنند و پلتفرم‌هایی که آگهی‌های فروش خودرو را نمایش می‌دهند. استدلال ساده است: قیمت‌ها در آگهی‌ها بالا رفته، پس همین آگهی‌ها باعث گرانی شده‌اند. اما آیا واقعاً قیمت خودرو در صفحه آگهی ساخته می‌شود یا این صفحه فقط آنچه را در اقتصاد و صنعت خودرو اتفاق افتاده، نمایش می‌دهد؟

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، به نظر می‌رسد برای پیدا کردن جواب این سؤال که آیا رسانه‌ها و آگهی‌ها قیمت‌سازی می‌کنند، باید عوامل متعددی را بررسی کرد و به این پاسخ داد که ریشه این اتفاقات کجاست.

قیمت از کجا ساخته می‌شود؟

برای پاسخ، کافی است به چند اتفاق مهم در بازار خودرو نگاه کنیم. وقتی تولید کاهش پیدا می‌کند، عرضه محدود می‌شود، نرخ ارز بالا می‌رود، هزینه تولید و تأمین قطعه افزایش می‌یابد و واردات نمی‌تواند کمبود بازار را جبران کند، طبیعی است که فشار قیمتی ایجاد شود.

به این عوامل باید انتظارات تورمی و نااطمینانی نسبت به آینده را هم اضافه کرد. فروشنده‌ای که نمی‌داند هزینه جایگزینی خودروی او در ماه آینده چقدر خواهد بود، قیمت امروز را صرفاً بر اساس هزینه دیروز تعیین نمی‌کند.

بنابراین، قیمت خودرو ابتدا در اقتصاد و صنعت شکل می‌گیرد و بعد به بازار می‌رسد.

آگهی، قیمت را نمی‌سازد

اینجا باید میان «قیمت پیشنهادی» و «قیمت معامله» تفاوت گذاشت.

فروشنده ممکن است خودروی خود را با قیمت مشخصی آگهی کند، اما این عدد لزوماً به معنای آن نیست که خودرو با همان قیمت معامله می‌شود. قیمت واقعی زمانی مشخص می‌شود که خریدار و فروشنده بر سر معامله به توافق برسند.

پلتفرم عمدتاً همان قیمت پیشنهادی فروشنده را نمایش می‌دهد.

پس اگر قیمت یک خودرو در آگهی بالا رفته، اولین سؤال نباید این باشد که «کدام پلتفرم آن را گران کرد؟» بلکه باید پرسید: چه اتفاقی افتاده که فروشنده امروز حاضر نیست خودروی خود را با قیمت دیروز بفروشد؟

پاسخ این سؤال ما را به اقتصاد، ارز، تولید، عرضه، واردات و انتظارات تورمی می‌رساند؛ نه صرفاً به صفحه آگهی.

البته پلتفرم‌ها کاملاً بی‌اثر نیستند و نمی‌توان آن‌ها را کاملاً از ماجرا جدا کرد. آگهی‌های جعلی، قیمت‌های غیرواقعی، خودروهای صوری یا آگهی‌هایی که صرفاً برای بالا بردن سقف قیمت منتشر می‌شوند، می‌توانند بازار را گمراه کنند. تکرار چنین قیمت‌هایی نیز ممکن است انتظارات فروشندگان و خریداران را تحت تأثیر قرار دهد.

بنابراین، پلتفرم‌ها در برابر کیفیت اطلاعاتی که منتشر می‌کنند، مسئولیت دارند.

اما این با یک ادعای بسیار بزرگ‌تر تفاوت دارد: اینکه پلتفرم‌ها عامل اصلی گرانی خودرو هستند.

اگر آگهی‌ها حذف شوند، چه اتفاقی می‌افتد؟

فرض کنیم همه پلتفرم‌های فروش خودرو از فردا قیمت‌ها را از صفحات خود حذف کنند. آیا خودرو ارزان می‌شود؟

اگر تولید همچنان پایین باشد، نرخ ارز افزایش یافته باشد، هزینه تولید بالا رفته باشد، واردات محدود باشد و انتظارات تورمی پابرجا بماند، حذف قیمت از صفحه موبایل هیچ‌کدام از این عوامل را تغییر نمی‌دهد.

ممکن است قیمت کمتر دیده شود، اما لزوماً کمتر نمی‌شود.

این همان جایی است که باید بین حذف اطلاعات و حل مسئله تفاوت گذاشت.

رسانه هم سازنده قیمت نیست

رسانه‌ای که قیمت خودرو را گزارش می‌کند نیز لزوماً در حال قیمت‌گذاری نیست. وظیفه رسانه اطلاع‌رسانی درباره آن چیزی است که در بازار اتفاق افتاده و البته باید میان قیمت پیشنهادی، قیمت معامله‌شده و برآورد بازار تفاوت بگذارد.

اگر رسانه قیمت را گزارش نکند، قیمت از بین نمی‌رود؛ فقط اطلاعات درباره آن کمتر می‌شود.

در بازار شفاف، انتشار اطلاعات می‌تواند حتی به خریدار کمک کند تا بداند فروشندگان چه انتظاری از قیمت دارند و در برابر قیمت‌های غیرواقعی، تصمیم دقیق‌تری بگیرد.

باید سراغ پشت تابلوی قیمت رفت

مسئله اصلی بازار خودرو این نیست که چرا قیمت در پلتفرم‌ها بالا رفته است؛ مسئله این است که چرا قیمت پیشنهادی فروشندگان بالا رفته است.

اگر تولید و عرضه کاهش یافته، هزینه تولید افزایش پیدا کرده، نرخ ارز بالا رفته، واردات نتوانسته بازار را تنظیم کند و انتظارات تورمی تقویت شده است، طبیعی است که این واقعیت‌ها در نهایت خود را روی تابلوی قیمت نشان دهند.

پلتفرم‌ها می‌توانند تصویر را مخدوش کنند و باید در برابر آگهی‌های غیرواقعی پاسخ‌گو باشند؛ اما نمی‌توانند به‌تنهایی اقتصادی را که خودرو در آن گران شده، ارزان کنند.

قیمت خودرو ابتدا در اقتصاد و صنعت ساخته می‌شود و بعد در بازار نمایش داده می‌شود.

بنابراین، اگر تصویر بازار ناخوشایند است، به‌جای شکستن آینه، باید سراغ واقعیتی رفت که آینه آن را نشان می‌دهد.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.