پارک در سربالایی و سرازیری چگونه ایمن‌تر است؟

پارک در سربالایی و سرازیری
پارک در سربالایی و سرازیری

پارک کردن خودرو در مسیر شیب‌دار فقط به کشیدن ترمز دستی و خاموش کردن موتور خلاصه نمی‌شود، زیرا اگر ترمز پارک یا مکانیزم قفل گیربکس به هر دلیل نتواند خودرو را نگه دارد، وزن خودرو می‌تواند آن را به حرکت درآورد. جهت قرار گرفتن چرخ‌های جلو، استفاده صحیح از ترمز پارک و انتخاب دنده مناسب در خودروهای دستی یا حالت P در خودروهای اتوماتیک، سه لایه‌ای هستند که باید همزمان برای جلوگیری از حرکت ناخواسته خودرو به کار گرفته شوند.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، بیشتر رانندگان زمانی که در خیابان صاف خودرو را پارک می‌کنند، تنها به ترمز دستی یا حالت P گیربکس اکتفا می‌کنند و معمولاً هم مشکلی ایجاد نمی‌شود، اما در سربالایی و سرازیری فشار بسیار بیشتری به سیستم نگهدارنده خودرو وارد می‌شود و یک اشتباه ساده می‌تواند خودرو را پس از ترک راننده به حرکت درآورد.

در چنین شرایطی مهم‌ترین اصل این است که خودرو تنها به یک سیستم متکی نباشد و اگر یکی از روش‌های نگهدارنده از کار افتاد، روش دیگری جلوی حرکت خودرو را بگیرد.

در سرازیری چرخ‌ها را به سمت جدول بچرخانید

اگر خودرو در کنار جدول و در سرازیری پارک شده است، چرخ‌های جلو باید به سمت جدول چرخانده شوند. در خیابان‌هایی که خودرو در سمت راست مسیر پارک می‌شود، این یعنی فرمان معمولاً به سمت راست چرخانده می‌شود.

فلسفه این کار ساده است؛ اگر ترمز پارک رها شود و خودرو شروع به حرکت رو به جلو کند، چرخ جلو به جدول می‌رسد و خودرو به جای ادامه حرکت در خیابان، متوقف می‌شود.

بهتر است پس از پارک، خودرو به‌آرامی در موقعیتی قرار بگیرد که در صورت حرکت احتمالی، تایر به جدول تکیه کند، اما نباید عمداً با ضربه شدید تایر را به جدول فشار داد.

در سربالایی جهت چرخ‌ها برعکس می‌شود

اگر خودرو در سربالایی و کنار جدول پارک شده باشد، چرخ‌های جلو باید به سمت مخالف جدول چرخانده شوند. در این حالت اگر خودرو به عقب حرکت کند، جهت چرخ‌ها باعث می‌شود تایر جلو به جدول برسد و همان جدول نقش یک مانع فیزیکی را بازی کند.

این روش شاید در نگاه اول عجیب به نظر برسد، زیرا چرخ‌ها به سمت خیابان قرار می‌گیرند، اما وقتی خودرو رو به عقب حرکت می‌کند، هندسه قرارگیری چرخ باعث می‌شود جلوی خودرو به سمت جدول بچرخد و تایر به آن گیر کند. بنابراین قاعده ساده این است که در سرازیری چرخ‌ها به سمت جدول و در سربالایی دارای جدول، چرخ‌ها از جدول دور شوند.

اگر جدول وجود نداشت چه کنیم؟

در جاده یا خیابانی که جدول وجود ندارد، بهتر است چرخ‌ها به سمت حاشیه امن مسیر چرخانده شوند تا اگر خودرو حرکت کرد، به سمت کنار جاده برود و وارد مسیر عبور خودروها نشود.

این موضوع به‌خصوص در جاده‌های کوهستانی اهمیت دارد، زیرا حرکت ناخواسته خودرو در یک مسیر شیب‌دار می‌تواند در مدت کوتاهی سرعت زیادی ایجاد کند.

البته اگر حاشیه جاده پرتگاه یا منطقه خطرناک باشد، نباید فقط به این روش اکتفا کرد و انتخاب محل دیگری برای پارک ایمن‌تر خواهد بود.

ترمز دستی باید بار اصلی خودرو را تحمل کند

یکی از اشتباهات رایج در خودروهای اتوماتیک این است که راننده خودرو را مستقیماً در حالت P قرار می‌دهد و بدون استفاده درست از ترمز پارک، خودرو را رها می‌کند.

در این وضعیت وزن خودرو روی مکانیزم کوچکی داخل گیربکس قرار می‌گیرد که برای قفل کردن مجموعه انتقال قدرت طراحی شده است. اگر شیب زیاد باشد، فشار قابل توجهی به این قطعه وارد می‌شود و هنگام خارج کردن گیربکس از حالت P ممکن است صدای تقه یا مقاومت محسوسی احساس شود.

بهتر است در حالی که پدال ترمز فشرده است، ابتدا ترمز پارک فعال شود و سپس گیربکس در حالت P قرار گیرد تا بخش اصلی وزن خودرو توسط ترمز پارک تحمل شود. در خودروهای دارای ترمز پارک برقی نیز اصل تفاوتی ندارد و باید مطمئن شد سیستم واقعاً فعال شده است.

در خودرو دنده دستی، فقط ترمز دستی کافی نیست

در خودروهای دنده دستی نیز بهتر است پس از کشیدن ترمز دستی، خودرو در دنده باقی بماند. در سربالایی معمولاً دنده یک انتخاب مناسبی است، زیرا اگر خودرو بخواهد به عقب حرکت کند، موتور و مجموعه انتقال قدرت در برابر حرکت آن مقاومت ایجاد می‌کنند. در سرازیری نیز قرار دادن گیربکس در دنده عقب می‌تواند لایه دوم ایمنی را ایجاد کند.

مهم این است که خودرو پس از خاموش شدن در حالت خلاص رها نشود، زیرا در این حالت اگر ترمز دستی به هر دلیل قدرت نگهداری خود را از دست بدهد، هیچ مقاومتی از سمت موتور و گیربکس وجود نخواهد داشت.

چرا نباید فقط به حالت P اعتماد کرد؟

حالت P در گیربکس اتوماتیک برای ثابت نگه داشتن خودرو طراحی شده است، اما بهتر است نقش آن را به‌عنوان یک سیستم پشتیبان در نظر بگیریم، نه تنها وسیله نگهدارنده خودرو روی شیب.

اگر تمام وزن خودرو روی مکانیزم P قرار بگیرد، فشار زیادی به آن وارد می‌شود و در شیب‌های شدید ممکن است آزاد کردن گیربکس سخت شود.

استفاده همزمان از ترمز پارک و حالت P هم فشار روی گیربکس را کاهش می‌دهد و هم اگر یکی از سیستم‌ها دچار مشکل شود، دیگری همچنان خودرو را نگه می‌دارد.

ترتیب پارک کردن در شیب اهمیت دارد

برای پارک ایمن، ابتدا خودرو را در محل مناسب متوقف کنید و در حالی که پدال ترمز را نگه داشته‌اید، ترمز پارک را فعال کنید. سپس در خودروی اتوماتیک گیربکس را روی P قرار دهید و در خودروی دستی دنده مناسب را انتخاب کنید. پس از آن می‌توان پدال ترمز را به‌آرامی رها کرد و مطمئن شد خودرو بدون حرکت باقی می‌ماند.

در بعضی خودروهای اتوماتیک، رانندگان برای اینکه هیچ فشاری روی مکانیزم P باقی نماند، ابتدا در حالت N ترمز پارک را فعال می‌کنند و اجازه می‌دهند وزن خودرو روی ترمز پارک قرار گیرد، سپس دوباره پدال ترمز را گرفته و گیربکس را روی P می‌گذارند. این روش به‌خصوص در شیب‌های تند می‌تواند از ایجاد فشار اضافی روی قفل پارک جلوگیری کند.

ترمز دستی ضعیف را در شیب جدی بگیرید

اگر برای ثابت نگه داشتن خودرو مجبورید ترمز دستی را تا آخرین مرحله بالا بکشید یا خودرو با وجود فعال بودن آن کمی حرکت می‌کند، این موضوع نشانه‌ای است که سیستم ترمز پارک باید بررسی شود.

در خودروهای دارای ترمز دستی مکانیکی، کشیدگی کابل، تنظیم نبودن سیستم یا فرسودگی لنت‌ها می‌تواند قدرت نگهداری را کاهش دهد. در سیستم‌های برقی نیز خرابی موتورهای عملگر یا اجزای الکترونیکی می‌تواند مشکل ایجاد کند.

ترمزی که روی سطح صاف ظاهراً خودرو را نگه می‌دارد، ممکن است در یک شیب تند توان کافی نداشته باشد، بنابراین نباید ضعف آن را تا زمان بروز حادثه نادیده گرفت.

در شیب شدید از گُوِه چرخ استفاده کنید

اگر قرار است خودرو برای مدت طولانی در شیب تند باقی بماند، به‌خصوص اگر خودرو سنگین، باری یا دارای تریلر باشد، استفاده از گُوِه چرخ می‌تواند ایمنی را بیشتر کند.

گُوِه باید در جهتی قرار بگیرد که حرکت طبیعی خودرو در شیب را مسدود کند و می‌تواند به‌عنوان یک مانع مکانیکی مستقل از ترمز و گیربکس عمل کند. این روش برای خودروهای تجاری و کاروان‌ها اهمیت بیشتری دارد، اما در شرایط خاص برای خودرو سواری نیز می‌تواند مفید باشد.

هنگام خروج از پارک هم احتیاط کنید

خروج از پارک در شیب نیز نیازمند دقت بیشتری است، زیرا به محض آزاد شدن ترمز پارک، خودرو تمایل دارد در جهت شیب حرکت کند.

در خودروی دستی بهتر است قبل از آزاد کردن ترمز پارک، نقطه درگیری کلاچ و مقدار مناسب گاز آماده باشد تا خودرو به عقب یا جلو حرکت ناخواسته نداشته باشد. در سربالایی استفاده از ترمز دستی برای شروع حرکت می‌تواند مانع عقب رفتن خودرو شود و فشار غیرضروری روی کلاچ را نیز کاهش دهد. در خودروی اتوماتیک نیز بهتر است ابتدا پدال ترمز گرفته شود، دنده مناسب انتخاب شود و سپس ترمز پارک آزاد شود.

سه لایه ایمنی را فراموش نکنید

پارک ایمن روی شیب نباید به یک قطعه وابسته باشد. جهت چرخ‌ها، ترمز پارک و گیربکس باید همزمان به کار گرفته شوند تا هرکدام در صورت نیاز نقش پشتیبان دیگری را داشته باشند.

در سرازیری دارای جدول، چرخ‌ها را به سمت جدول بچرخانید؛ در سربالایی دارای جدول، چرخ‌ها را از جدول دور کنید و اگر جدول وجود ندارد، چرخ‌ها را به سمت حاشیه امن مسیر قرار دهید. در خودرو اتوماتیک ترمز پارک را همراه با حالت P و در خودرو دستی ترمز پارک را همراه با دنده مناسب استفاده کنید.

این چند اقدام فقط چند ثانیه زمان می‌برد، اما اگر سیستم ترمز پارک دچار نقص شود یا خودرو روی شیب شدید قرار داشته باشد، همین چند ثانیه می‌تواند مانع حرکت چندصد کیلوگرم یا حتی چند تن جرم بدون راننده در خیابان شود.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.