ارزان‌فروشی خودروهای چینی در جهان؛ جنگ قیمت سود خودروسازان را به یک درصد رساند

صادرات خودرو چین
صادرات خودرو چین

چین رکورد صادرات خودرو را شکست، اما سود خودروسازان‌اش به پایین‌ترین سطح سال‌های اخیر رسید. تازه‌ترین آمارها نشان می‌دهد صادرات ماهانه خودرو این کشور برای نخستین بار از مرز ۱.۱ میلیون دستگاه عبور کرده، در حالی که میانگین حاشیه سود صنعت خودرو چین به حدود یک درصد کاهش یافته است؛ رقمی که حدود پنج سال قبل نزدیک به ۶ درصد بود. این تناقض یک دلیل مشخص دارد؛ جنگ قیمتی که خودروسازان چینی برای فروش خودروهای مازاد خود به راه انداخته‌اند.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، صنعت خودرو چین امروز در موقعیتی قرار گرفته که از یک سو بزرگ‌ترین صادرکننده خودرو جهان است و از سوی دیگر، برای حفظ همین جایگاه ناچار شده بخش مهمی از سود خود را قربانی رقابت کند. اتفاقی که می‌تواند آینده بازار جهانی خودرو را تغییر دهد.

وقتی تولید از تقاضا جلو می‌زند

آنچه امروز در چین رخ می‌دهد، نتیجه سال‌ها سرمایه‌گذاری سنگین در صنعت خودرو است. دولت و خودروسازان چینی با هدف تبدیل شدن به قدرت نخست خودروسازی جهان، ظرفیت تولید را به شکل قابل توجهی افزایش دادند؛ به‌ویژه در بخش خودروهای برقی که میلیاردها دلار سرمایه به آن تزریق شد.

اما بازار داخلی دیگر توان جذب این حجم از تولید را ندارد. رشد تقاضا کند شده و کارخانه‌ها با ظرفیتی بیشتر از نیاز بازار فعالیت می‌کنند. در چنین شرایطی، کاهش تولید به معنای خواب سرمایه و افزایش هزینه‌هاست. بنابراین بسیاری از شرکت‌ها ترجیح می‌دهند خودروهای خود را با سود بسیار کمتر، اما در تیراژ بالاتر بفروشند تا خطوط تولید متوقف نشود.

جنگ قیمتی که همه را درگیر کرد

رقابت از جایی آغاز شد که برخی خودروسازان، از جمله BYD، قیمت محصولات خود را کاهش دادند تا سهم بیشتری از بازار به دست آورند. این اقدام خیلی زود به سایر برندها نیز سرایت کرد و رقابت بر سر کیفیت یا فناوری، جای خود را به رقابت بر سر قیمت داد.

نتیجه این رقابت، رشد فروش و افزایش صادرات بود، اما در مقابل، حاشیه سود صنعت خودرو چین به شدت کاهش یافت. امروز بسیاری از شرکت‌ها دیگر به سود هر خودرو فکر نمی‌کنند؛ آن‌ها تلاش می‌کنند با فروش بیشتر، هزینه‌های سنگین تولید و سرمایه‌گذاری را جبران کنند.

صادرات؛ راه نجات کارخانه‌ها

رکورد صادرات خودرو چین را نباید فقط یک موفقیت تجاری دانست. این رکورد تا حد زیادی حاصل تلاش خودروسازان برای پیدا کردن مشتری در خارج از مرزهای چین است.

اروپا، آمریکای لاتین، خاورمیانه، آسیای جنوب شرقی و آفریقا به مقصد اصلی خودروهای چینی تبدیل شده‌اند؛ بازارهایی که اکنون با محصولاتی روبه‌رو هستند که به لطف رقابت شدید میان تولیدکنندگان، با قیمت‌های پایین‌تری عرضه می‌شوند.

البته این مسیر بدون ریسک نیست. افزایش تعرفه‌ها در برخی کشورها، تحقیقات ضددامپینگ و سیاست‌های حمایتی از خودروسازان داخلی می‌تواند ادامه این روند را با چالش روبه‌رو کند.

رقابتی که شاید دوام نیاورد

حاشیه سود یک درصدی برای صنعتی که هر سال میلیاردها دلار صرف توسعه فناوری، نرم‌افزار، باتری و خطوط تولید می‌کند، عدد مطلوبی نیست. به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر وضعیت فعلی ادامه پیدا کند، صنعت خودرو چین ناچار به ادغام برخی شرکت‌ها، کاهش ظرفیت تولید یا خروج برندهای ضعیف‌تر از بازار خواهد شد.

به بیان دیگر، رکورد صادرات لزوماً به معنای سلامت اقتصادی صنعت نیست؛ گاهی فقط نشان می‌دهد رقابت تا چه اندازه فشرده شده است.

چرا این اتفاق برای ایران اهمیت دارد؟

شاید مهم‌ترین سؤال برای مخاطب ایرانی این باشد که اگر خودروسازان چینی تا این اندازه قیمت محصولات خود را کاهش داده‌اند، چرا این موضوع در بازار ایران دیده نمی‌شود؟

پاسخ را باید در ساختار بازار ایران جست‌وجو کرد، نه در کارخانه‌های چین. تعرفه‌های واردات، هزینه‌های جانبی، محدودیت عرضه و نبود رقابت مؤثر باعث می‌شود کاهش قیمت در مبدأ، با همان شدت به بازار ایران منتقل نشود.

همین موضوع یک تناقض بزرگ ایجاد کرده است؛ در حالی که خودروسازان چینی برای حفظ مشتری حاضر شده‌اند از بخش قابل توجهی از سود خود صرف‌نظر کنند، خریدار ایرانی همچنان همان خودروها را با قیمت‌هایی بسیار بالاتر از بسیاری از بازارهای جهان خریداری می‌کند.

در واقع، مسئله اصلی بازار خودرو ایران دیگر قیمت کارخانه‌های چین نیست؛ بلکه ساختار سیاست‌گذاری، تعرفه‌ها و میزان رقابت در بازار داخلی است. تا زمانی که این عوامل اصلاح نشود، حتی اگر جنگ قیمت در چین شدیدتر هم شود، اثر آن به‌طور کامل به جیب مصرف‌کننده ایرانی نخواهد رسید.

تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال تلگرام و اینستاگرام اسب بخار دنبال کنید.