پایگاه خبری اسب بخار
مرجع تخصصی اخبار و ویدیو خودرو

سمت و سوی بازار خودرو در فروردین ۱۴۰۵

بازار خودرو در اولین ماه سال جاری تحت تأثیر مستقیم وقایع سهمگین اسفند ۱۴۰۴ با شرایط «تشدید رکود تورمی برخاسته از شوک امنیتی» روبه‌رو شد. سمت‌وسوی بازار خودرو در فروردین ۱۴۰۵ نشان می‌دهد قیمت‌ها تمایل شدیدی به جهش پیدا کرده و چشم‌انتظار روشن شدن وضعیت مذاکرات و تنش‌ها مانده‌اند.

میراث رکود ۱۴۰۴

سال ۱۴۰۴ برای صنعت خودرو با رکودی فرسایشی همراه بود. ریشه‌های این رکود به سیاست‌های پولی انقباضی بانک مرکزی برای کنترل تورم، نرخ بهره بالا و انتظار برای واردات گسترده بازمی‌گشت. مصرف‌کنندگان در سال گذشته به امید ریزش قیمت‌ها از معامله دست کشیدند، اما با وقوع تجاوز نظامی در ۹ اسفند ۱۴۰۴ و متعاقب آن محاصره دریایی، آن رکود انتظاری جای خود را به یک رکود اجباری داد. در فروردین ۱۴۰۵ اگرچه خریدار واقعی به دلیل اولویت‌بندی معیشت در شرایط جنگی در ظاهر عقب‌نشینی کرده، اما قیمت‌ها به دلیل انتظارات تورمی و کاهش عرضه، گارد صعودی گرفته‌اند.

نبرد با سونامی هزینه‌ها و بحران قطعه

در بخش خودروهای تولید داخل، فروردین ۱۴۰۵ با تلاطم قیمتی عجیبی آغاز شد. محاصره دریایی عملاً ورود نهاده‌های تولید و قطعات استراتژیک الکترونیکی را با اختلال مواجه کرد. این موضوع که به احتمال زیاد باعث کاهش آمار تولید در خطوط جاده مخصوص شده است (هنوز آمار رسمی ارائه نشده)، در بازار آزاد اثر گذاشته است. قیمت محصولاتی شاخص مانند تارا و شاهین در نیمه دوم فروردین با رشد ۱۵ تا ۲۰ درصدی نسبت به اواخر اسفند مواجه شد. در واقع، خودروهای داخلی که در سال گذشته با رکود دست‌وپنجه نرم می‌کردند، اکنون به دلیل احتمال کمبود عرضه و دلار جنگی، شاهد افزایش قیمت هستند؛ هرچند حجم معاملات در کم‌ترین سطح دو سال اخیر قرار دارد.

تیغه تیز تحریم و محاصره بر گلوی مونتاژی‌ها

بخش خودروهای مونتاژی، عمدتاً چینی، در فروردین ۱۴۰۵ پیش‌قراول افزایش قیمت‌ها بود. این بخش که به‌شدت به نرخ حواله‌های ارزی و استمرار لجستیک دریایی وابسته است، بیش‌ترین آسیب را از تحولات نظامی و محاصره بنادر دید. با توجه به افزایش ریسک‌های بیمه‌ای و جابه‌جایی کالا، قیمت تمام‌شده این خودروها جهش یافت. خودروهای پرطرف‌دار و برندهای مطرح در بازار آزاد با قیمت‌هایی معامله شدند که عملاً طبقه متوسط را از دور خارج کرد.

تبدیل خودروهای وارداتی به دارایی امن

وارداتی‌ها که در نیمه دوم سال ۱۴۰۴ قرار بود تعادل‌بخش بازار باشند، در فروردین ۱۴۰۵ به نایاب‌ترین کالاهای بازار تبدیل شدند. توقف ترخیص از گمرکات مرزی به دلیل شرایط اضطراری و ابهام در تداوم واردات در سال جدید، باعث شد نقدینگی سرگردان به سمت خودروهای وارداتی موجود، مدل‌های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴، هجوم ببرد. قیمت این خودروها در فروردین افزایش قابل‌توجهی را تجربه کرده‌اند. آیا بازار شاهد تبدیل خودروهای وارداتی به دارایی امن شده است؟

تورم ژئوپلیتیک

فروردین ۱۴۰۵ نشان داد که بازار خودروی ایران به «تورم ناشی از تنش‌های ژئوپلیتیک» رسیده است. اثر جنگ و محاصره دریایی، برتری قاطعی بر رکود سال گذشته یافته و سمت عرضه را به‌شدت منقبض کرده است. در حالی که در شرایط اضطراری تمرکز بر مدیریت بحران است، بازار خودرو به‌شدت نسبت به اخبار شکست محاصره یا تنش‌زدایی حساس مانده است.
پیش‌بینی می‌شود تا زمانی که افق سیاسی و نظامی شفاف نشود، این بازار در وضعیت معاملات حداقلی با قیمت‌های حداکثری باقی بماند؛ وضعیتی که بیش از هر چیز، ریشه در ترس از کاهش ارزش پول ملی و اختلال در شریان‌های تجاری کشور دارد.