تولید آریسان 2 متوقف می‌شود؟

آریسان ۲ را می‌بایست گاو شیرده سبد محصولات ایران خودرو در دسته خودروهای کار و تجاری دانست. وانت بار سبکی که در کنار سایپا ۱۵۱، سهم بزرگی از بازار این سگمنت از خودروها را در دست دارد و حالا با اعلام خبر توقف تولید پیشرانه XU7 از سال آینده، ادامه حیات آریسان ۲ در ابهام فرو رفته است.

طی روزهای اخیر اخباری درباره برنامه ایران‌خودرو برای توقف تولید پیشرانه XU7P منتشر شده است؛ تصمیمی که در صورت نهایی شدن، ادامه حیات خودروهای مجهز به این موتور را به معرفی و جایگزینی پیشرانه‌ای جدید یا توقف تولید وابسته می‌کند. هرچند تاکنون جزئیات دقیقی از این تغییر اعلام نشده است، بررسی مسیر محصولات ایران‌خودرو نشان می‌دهد که در میان خودروهای مجهز به XU7P، بیش از سورن پلاس، این آینده آریسان ۲ است که به موضوع اصلی بحث تبدیل می‌شود.

پیشرانه TU5P روی آریسان نصب می‌شود؟

استفاده از پیشرانه TU5 پلاس به‌جای خانواده موتورهای XU7 می‌تواند یکی از گزینه‌های قابل بررسی برای ارتقای فنی وانت آریسان ۲ باشد. این دو پیشرانه با وجود حجم نزدیک به یکدیگر، تفاوت‌های مهمی در ساختار، توان خروجی و نحوه تحویل گشتاور دارند؛ تفاوت‌هایی که در یک خودروی باری نسبت به سدان‌ها اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.

پیشرانه TU5 پلاس با حجم ۱۵۸۷ سی‌ سی، چهار سیلندر و ۱۶ سوپاپ، به فناوری زمان‌ بندی متغیر سوپاپ‌ها مجهز است و می‌تواند ۱۱۳ اسب بخار قدرت و ۱۴۴ نیوتن‌ متر گشتاور تولید کند. در مقابل، موتور XU7P با حجم ۱۷۶۱ سی‌ سی و ساختار هشت‌ سوپاپ، حدود ۹۸ اسب بخار قدرت و ۱۴۶ نیوتن‌ متر گشتاور دارد. بنابراین TU5 پلاس از نظر توان خروجی برتری محسوسی دارد، اما XU7P اندکی گشتاور بیشتری تولید می‌کند. نکته مهم این است که حداکثر گشتاور TU5 پلاس در دور ۴۰۰۰ و گشتاور XU7P در دور ۴۵۰۰ حاصل می‌شود؛ بنابراین تفاوت این دو صرفاً به اعداد حداکثر خروجی محدود نیست.

از نظر ساختاری، TU5 پلاس به دلیل بهره‌مندی از ۱۶ سوپاپ، تنفس بهتر موتور در دورهای بالاتر و فناوری‌های کنترلی جدیدتر، گزینه جذابی برای دستیابی به راندمان حرارتی و مصرف سوخت مناسب‌تر محسوب می‌شود. در مقابل، XU7P به دلیل ساختار ساده‌تر هشت‌ سوپاپه و گشتاور اندکی بیشتر، می‌تواند در برخی شرایط کاری و دورهای پایین‌تر انتخاب مناسبی باشد.

اما آیا می‌توان TU5 پلاس را روی آریسان ۲ نصب کرد؟ پاسخ از نظر مهندسی مثبت است، اما این کار به تغییرات فنی نیاز دارد. آریسان ۲ به‌ صورت استاندارد از پیشرانه XU7P دوگانه‌سوز بهره می‌برد و انتقال TU5 پلاس به آن مستلزم بررسی و تطبیق پایه‌های موتور، گیربکس، دسته‌موتورها، مجموعه انتقال قدرت، ECU، سیم‌کشی، سیستم خنک‌کاری و تجهیزات سوخت‌رسانی است. از طرف دیگر پیشرانه TUP نسخه گازسوز نیز ندارد و همین مورد با توجه به قیمت جدید بنزین می‌تواند روی تصمیم خریداران برای انتخاب آریسان یا وانت پراید کاملا تاثیرگذار باشد.

کوچک کردن سبد به بهانه یکپارچه سازی؟

ایران‌خودرو می‌تواند برای حفظ این وانت سراغ پیشرانه‌ای دیگر برود یا با حذف آن، سبد محصولاتش را کوچک‌تر کند. سناریوی دیگری نیز می‌تواند بازآرایی گسترده‌تر محصولات در چارچوب همکاری‌های تازه یا حتی ادغام باشد؛ هرچند توقف تولید یک موتور به‌ تنهایی چنین احتمالی را تأیید نمی‌کند و این احتمال از خواسته مدیران خصوصی ایران خودرو از ادغام و مالکیت بر سایپا برمی‌آید.