پایگاه خبری اسب بخار
مرجع تخصصی اخبار و ویدیو خودرو

گزارش تصویری پارس خودرو از سال ۱۳۳۸ تا ۱۳۹۸

در این گزارش به سراغ ورق زدن آلبوم خاطرات شرکت «پارس خودرو» رفته ایم. خودروسازی که از سال ۱۳۳۸ تولید خودرو را در حوالی تهران آغاز کرده بود و حال امروز بعد از ۶۰ سال فعالیت، همچنان به کار خود ادامه می دهد.

این شرکت در سال ۱۳۳۵، به شماره ثبت ۵۲۷۲ و با نام شرکت «جیپ» تأسیس شد و با واردات و فروش اتومبیل‌های جیپ ویلیز و قطعات یدکی آن فعالیت خود را شروع کرد.

شرکت در سال ۱۳۳۸ پس از احداث کارخانه در جاده مخصوص کرج (محل کنونی شرکت)، مونتاژ انواع اتومبیل‌های جیپ را در ایران آغاز نمود. در سال ۱۳۴۵ به دنبال احداث سالن‌های پرس و ساخت قطعات و توسعه عملیات، تولید اتومبیل‌های آریا و شاهین (رامبلر) به محصولات قبلی اضافه گردید.

در تاریخ ۱۳۵۲/۰۲/۰۴ شرکت «موتور جک (سهامی خاص)» به شماره ثبت ۱۶۸۳۲ تأسیس و کلیه دارایی‌ها و تعهدات شرکت جیپ به این شرکت منتقل شد. نام شرکت در تاریخ ۱۳۵۲/۰۲/۰۸ بر طبق مصوبه مجمع عمومی فوق‌العاده به «شرکت جنرال موتورز ایران (سهامی خاص)»، در سال ۱۳۵۹ به «خودروسازی ایران» و سپس در همان سال به «پارس خودرو» تغییر یافت.

شرکت پارس خودرو بر اساس صورت جلسه مجمع فوق‌العاده مورخ ۱۳۷۱/۰۱/۲۶ و به استناد ماده ۲۷۸ قانون اصلاح، قسمتی از قانون تجارت، از «سهامی خاص» به «سهامی عام» تبدیل گردید و اساسنامه جدید شرکت مشتمل بر ۸۰ ماده و ۱۵ تبصره مورد تصویب قرار گرفت.

در اواخر سال ۱۳۷۸ و در پی عرضه سهام شرکت در بازار بورس، شرکت سایپا ۵۱ درصد از سهام شرکت را خریداری نمود و با این اتفاق این شرکت از شمول شرکت‌های دولتی خارج گردید. در سال ۸۲، ۳۴درصد دیگر از سهام شرکت توسط شرکت سایپا خریداری شد.

در ابتدا این شرکت محصولات رامبلر و جنرال موتورز را تحت لیسانس شرکت‌های اصلی تولید می‌کرد. اولین خودروی ساخته شده توسط این شرکت آریا شاهین بود که در سال ۱۹۶۷ میلادی بر اساس خودروهای تولید رامبلر ساخته شد. این شرکت همچنین خودرو جیپ را تحت لیسانس شرکت اصلی تولید کرد.
در سال ۱۹۷۲ میلادی پس از این که پارس خودرو جزئی از جنرال موتورز شد به جنرال موتورز ایران تغییر نام یافت و تولید خودروهای اپل را با علامت تجاری شورلت در ایران آغاز کرد. این خودرو با موتورهای ۲٫۵ و ۲٫۸ لیتری تولید می‌شد. علاوه بر این یک مدل بیوک به نام بیوک اسکای‌لارک و کادیلاک به نام کادیلاک سویل و یک مدل شورلت به نام شورولت نوا همراه با یک وانت شورلت تولید شد. این تولیدات تا سال ۱۳۶۱ شمسی که دولت جمهوری اسلامی ایران شرکت را وادار به قطع رابطه با جنرال موتورز کرد ادامه داشت.
پس از این پارس خودرو تولید نیسان پاترول را تحت لیسانس شرکت نیسان آغاز کرد. همچنین شرکت این شرکت خط تولید رنو ۵ را از شرکت سایپا خریداری کرده و اقدام به تولید خودروهای سپند I و سپند II نمود که در واقع نسخه‌های تغییر یافته رنو ۵ بودند.
در سال ۲۰۰۰ مقدار ۵۱ درصد از سهام شرکت پارس خودرو توسط سایپا خریداری شد. محصول بعدی پارس خودرو پی‌کی نام داشت که با تلفیق موتور پراید و بدنه رنو ۵ تولید می‌شد. با توجه به این که فاصله چرخ‌های پراید بیش از رنو ۵ بود چرخ‌های پی کی خارج از بدنه آن قرار می‌گرفت. تولید این خودرو متوقف شده‌است.

با آغاز دهه ۸۰ شمسی نسل جدید خودروهای نیسان پا به خط تولید پارس خودرو گذاشتند. نیسان ماکسیما، رونیز، پیکاپ دو کابین و تک کابین و سرانزا از جمله محصولات جدید پارس خودرو در ابتدای دهه ۸۰ به حساب می آیند. اواخر سال ۱۳۸۸ هم نیسان تیانا و قشقایی برای مونتاژ در پارس خودرو حاضر شدند و به نسبت سایر محصولات نیسان، با تیراژ بسیار کمتر و با فرایند تولید ساده تر تا اوایل دهه ۹۰ شمسی در خط تولید باقی ماندند.
در سال ۲۰۰۸ و در اوج بحران مالی ۲۰۰۷-۲۰۰۹، این شرکت بار دیگر مذاکراتی را با شرکت جنرال موتورز برای خرید برند پونتیاک آغاز کرد. جنرال موتورز قصد داشت با فروش این برند خود را از ورشکستگی نجات دهد، اما این مذاکرات به دلیل پیچیدگی روابط ایران و آمریکا، با وجود کسب امتیازات قابل توجه توسط پارس خودرو به سرانجام نرسید.

رنو نیز به عنوان یکی از اصلی ترین شرکای تجاری پارس خودرو در سال های اخیر به حساب می آید. پارس خودرو با تولید لوگان (L90 یا همان تندر ۹۰) فعالیت خود را با رنو آغاز کرد. البته که به شکل موازی تا سال ۱۳۹۳، رنو مگان نیز در دو نمونه ۱٫۶ لیتری و و دو لیتری در این شرکت مونتاژ می شد. بحث تولید خودروهای رنو در پارس خودرو از اواسط دهه ۸۰ مطرح شده و در نهایت سال ۱۳۸۷ شاهد رشد تولید رنو تندر ۹۰ در این شرکت بودیم.

اما آغاز تحریم های آمریکا از اوایل دهه ۹۰ شمسی باعث شد تا شرکت هایی چون نیسان و رنو در سال ۱۳۹۲ فعالیت خود را با پارس خودرو به حالت تعلیق در آورند. با این حال در آن سال ها تولید رنو تندر ۹۰ در این شرکت متوقف نشد و تنها با تیراژ بسیار اندکی مونتاژ آن ادامه پیدا می کرد. این اقدام رنو باعث شد تا در آن سال ها پارس خودرو از پروژه های خود عقب بماند و از سویی ضرر مالی شدیدی را تجربه کند.

در سال های تحریم، مدیران پارس خودرو مذاکره با برلیانس چین را آغاز نمودند و در نهایت از اوایل سال ۱۳۹۴، برلیانس H330 و H320 را به دست مشتریانشان رساندند. با مطرح شدن بحث های مربوط به برجام، تابستان همان سال تولید رنو ساندرو نیز در پارس خودرو آغاز شد و نمونه استپ وی آن یک سال بعد (یعنی سال ۱۳۹۵) به این خط تولید آمد. پایان سال ۱۳۹۵، به صورت رسمی خط تولید برلیانس سری H200 هم از سایپا به پارس خودرو منتقل شد و به این ترتیب، هر سال سبد محصولات این شرکت در حال کاملتر شدن بود.

اما آغاز دور جدید تحریم ها آمریکا از تابستان ۱۳۹۷، باعث شد تا این بار برلیانس و رنو فعالیت خود را در پارس خودرو متوقف کنند و حجم زیادی از تعهدات را بر دوش این شرکت تابعه سایپا باقی بگذارند. امروز با گذشت بیش از یک سال از آغاز تحریم های آمریکا، پارس خودرو به صورت حق العمل پراید، تیبا، ساینا و کوییک آر را برای گروه سایپا تولید می کند. البته که پیش از این نیز، پارس خودرو تولید پراید را برای سایپا انجام می داد.

پایگاه خبری اسب بخار

عکس ها: پارس خودرو / اسب بخار