اسب بخار
۲۴ تیر ۱۴۰۵ | ۱۷:۰۰
اخبار
زمان جایگزینی کامیونهای خودران با رانندههای سنگین فرا رسیده است؟
تازهترین گزارش اتحادیه جهانی حملونقل جادهای (IRU) نشان میدهد حدود سه میلیون جایگاه راننده کامیون در جهان بدون متقاضی مانده؛ موضوعی که تنها به افزایش هزینه حملونقل محدود نمیشود و بسیاری از شرکتهای بزرگ را به سمت سرمایهگذاری در کامیونهای خودران سوق داده است.
شاید تا چند سال پیش، کمبود راننده کامیون بیشتر بهعنوان یکی از مشکلات بازار کار شناخته میشد، اما امروز ابعاد آن بسیار فراتر رفته است. شرکتهای حملونقل در بسیاری از کشورها میگویند حفظ رانندگان باتجربه نیز هر روز سختتر میشود. نتیجه این روند، کاهش ظرفیت حملونقل، طولانیتر شدن زمان تحویل کالا و افزایش هزینههای لجستیک است.
اتحادیه جهانی حملونقل جادهای در تازهترین گزارش خود اعلام کرده حدود ۲.۹ میلیون فرصت شغلی راننده کامیون در ۱۸ بازار بزرگ جهان همچنان خالی مانده است؛ رقمی که معادل حدود ۱۱ درصد کل نیروی کار این بخش محسوب میشود. نکته مهمتر اینکه این کمبود، برخلاف سالهای گذشته، دیگر به رکود یا رونق اقتصادی وابسته نیست و به یک مشکل ساختاری تبدیل شده است.
رانندگان بازنشسته میشوند، اما جایگزینی برای آنها وجود ندارد
یکی از مهمترین دلایل شکلگیری این بحران، افزایش میانگین سن رانندگان است. در بسیاری از کشورها، بخش قابل توجهی از رانندگان کامیون در آستانه بازنشستگی قرار دارند، اما تعداد افرادی که وارد این حرفه میشوند، بسیار کمتر از کسانی است که از آن خارج میشوند. اتحادیه جهانی حملونقل جادهای هشدار داده است که تنها در اروپا تا سال ۲۰۳۰ صدها هزار راننده بازنشسته خواهند شد و اگر روند فعلی ادامه پیدا کند، شکاف نیروی انسانی عمیقتر خواهد شد.
چرا نسل جوان رانندگی کامیون را انتخاب نمیکند؟
امروز ساعتهای کاری طولانی، دوری از خانواده، فشارهای جسمی، کمبود امکانات رفاهی در مسیرهای بینشهری، استرس بالا و مسئولیت سنگین حمل بار باعث شده است بسیاری از جوانان تمایلی به ورود به این حرفه نداشته باشند.
گزارش IRU نشان میدهد حقوق و دستمزد، تنها عامل تعیینکننده نیست. بسیاری از رانندگان، کیفیت زندگی، امکان حضور بیشتر در کنار خانواده، امنیت محلهای توقف، شرایط کابین و برنامه کاری قابل پیشبینی را به اندازه درآمد مهم میدانند. به همین دلیل، حتا افزایش دستمزد نیز در بسیاری از کشورها نتوانسته است بحران کمبود راننده را برطرف کند.
فشار بر زنجیره تأمین کالا
بحران کمبود راننده مستقیماً بر اقتصاد تأثیر گذاشته است. بسیاری از شرکتهای حملونقل اعلام کردهاند به دلیل نداشتن راننده کافی، امکان پذیرش سفارشهای جدید را ندارند. در اروپا، حدود دو سوم شرکتهای حملونقل گفتهاند به همین دلیل ناچار شدهاند بخشی از قراردادهای جدید را رد کنند؛ موضوعی که ظرفیت جابهجایی کالا را کاهش داده و فشار بیشتری بر زنجیره تأمین وارد کرده است.
در حالی که، بخش بزرگی از حملونقل کالا در جهان همچنان بر دوش کامیونهاست و هر اختلالی در این بخش، میتواند بر صنایع، فروشگاهها و حتا قیمت کالاها اثر بگذارد.
بحرانی که خودروسازان را به فکر انداخت
کمبود راننده، اگرچه موجب نگرانی شرکتهای حملونقل شده است، اما خودروسازان بزرگ و شرکتهای فناوری این بحران را بهعنوان یک فرصت جدید میبینند.
در سالهای اخیر، سرمایهگذاری روی کامیونهای خودران با سرعت بیشتری ادامه پیدا کرده است. اگرچه توسعه این فناوری از سالها قبل آغاز شده بود، اما کمبود نیروی انسانی، انگیزه تازهای برای تجاریسازی آن شده است.
هدف این فناوری، نه حذف کامل راننده در کوتاهمدت، بلکه کاهش وابستگی صنعت حملونقل به نیروی انسانی و جبران بخشی از کمبود رانندگان است.
آیا کامیونهای خودران جای رانندگان را میگیرند؟
پاسخ این پرسش، دستکم در آینده نزدیک، منفی است. اگرچه شرکتهایی مانند ولوو، دایملر، آئورورا و چند شرکت فناوری دیگر آزمایش کامیونهای خودران را در برخی مسیرها آغاز کردهاند، اما هنوز موانع زیادی برای استفاده گسترده از این خودروها وجود دارد.
قوانین، مسائل بیمهای، مسئولیت حقوقی در تصادفها، شرایط پیچیده جادهها و هزینه بالای فناوری، از جمله عواملی هستند که باعث شده است کامیونهای خودران هنوز فاصله زیادی تا حضور گسترده در جادهها داشته باشند.
کارشناسان معتقدند در سالهای آینده، احتمالاً مدلهای نیمهخودران بیشتر مورد استفاده قرار خواهند گرفت؛ یعنی راننده همچنان داخل کابین حضور دارد، اما بخشی از وظایف رانندگی را سامانههای هوشمند انجام میدهند.
برخی تحلیلگران معتقدند فناوری به تنهایی نمیتواند بحران راننده را حل کند. حتا اگر کامیونهای خودران به مرحله بهرهبرداری گسترده برسند، باز هم برای سالها به رانندگان حرفهای، اپراتورها، تکنسینها و نیروهای پشتیبانی نیاز خواهد بود. به همین دلیل، اتحادیه جهانی حملونقل جادهای تأکید میکند که دولتها و شرکتها باید همزمان روی بهبود شرایط کاری، کاهش موانع ورود به این حرفه، آموزش نیروهای جوان و افزایش جذابیت شغل رانندگی سرمایهگذاری کنند.
آینده حملونقل جادهای در حال تغییر است
بحران کمبود راننده کامیون اکنون بر عملکرد شرکتهای حملونقل و زنجیره تأمین جهانی اثر گذاشته است. افزایش سن رانندگان، کاهش استقبال نسل جوان و تغییر انتظارات نیروی کار، صنعت حملونقل را وارد مرحلهای تازه کرده است؛ مرحلهای که در آن، فناوری و نیروی انسانی باید در کنار هم قرار بگیرند.
شاید کامیونهای خودران در سالهای آینده بخشی از جادههای جهان را در اختیار بگیرند، اما تا رسیدن به آن نقطه، همچنان رانندگان حرفهای مهمترین سرمایه صنعت حملونقل خواهند بود. آنچه امروز بیش از هر زمان دیگری روشن شده، این است که اگر این حرفه برای نسل جدید جذابتر نشود، بحران کمبود راننده تنها به صنعت حملونقل محدود نخواهد ماند و پیامدهای آن به اقتصاد جهانی نیز سرایت خواهد کرد.
تازه ترین اخبار و ویدیوهای خودرویی را در کانال
تلگرام
و
اینستاگرام
اسب بخار دنبال کنید.
کامیونهای خودران
دیدگاه ها