پایگاه خبری اسب بخار
مرجع تخصصی اخبار و ویدیو خودرو

رمزگشایی از خودروهای ناقص سایپا؛ تولید هیچ به جای خودرو

بازدید رئیس سازمان بازرسی از پارکینگ‌های سایپا فاش کرد که برخلاف ادعاهای مدیریتی، نقص خودروها محدود به چند قطعه خاص نیست. لیست‌های طولانیِ کسری بر روی شیشه‌ها، نشان‌دهنده فروپاشی زنجیره تأمین و بحران عمیق مالی است؛ فاجعه‌ای که فراتر از نقص فنی، ناشی از سوءمدیریت ساختاری است که سرمایه ملی را به گروگان گرفته است.

به گزارش پایگاه خبری اسب بخار، بازدید اخیر رئیس سازمان بازرسی کل کشور، ذبیح‌الله خدائیان، از پارکینگ‌های مملو از خودروهای ناقص شرکت سایپا، فراتر از یک نظارت اداری، پرده از واقعیتی تلخ برداشت که مدیران جاده مخصوص سال‌هاست آن را پشت واژه‌هایی نظیر تحریم و بدعهدی قطعه‌سازان پنهان کرده‌اند. تصاویر منتشرشده از این بازدید، تنها نشان‌دهنده یک اختلال موقت نیست، بلکه گویای یک فروپاشی ساختاری در زنجیره تأمین دومین خودروساز بزرگ کشور است.

در یک سال گذشته، روایت سایپا از بحران خودروهای کف، روایتی تقلیل‌گرایانه و گمراه‌کننده بود؛ ادعای اینکه تنها چند قطعه خاص و انحصاری مانع تجاری‌سازی خودروها شده است. اما لنز دوربین‌ها در نهم خردادماه، حقیقتی متفاوت را ثبت کردند. بر روی شیشه خودروهایی که زیر آفتاب انبارها خاک می‌خورند، برچسب‌هایی دیده می‌شود که دست‌کم از ۱۵ تا ۵۰ مورد کسری قطعه حکایت دارند. از باتری و رادیاتور گرفته تا منبع شیشه‌شوی، نوارهای آب‌بندی، چراغ‌ها و حتی مجموعه باربند؛ فهرستی چنان متنوع که تأمین آن‌ها بر عهده نه یک قطعه‌ساز، بلکه ده‌ها شرکت مختلف است.

این تنوع فاجعه‌بار در نقص قطعات، خط بطلانی است بر ادعای انحصاری بودن قطعات کسری. وقتی خودرویی فاقد بدیهی‌ترین اجزا مانند سپر یا چراغ است، دیگر نمی‌توان از کارشکنی قطعه‌سازان سخن گفت. اینجاست که روایت قطعه‌سازان مبنی بر بدهی‌های معوق ده‌ها هزار همتی و چک‌های برگشتی سایپا به واقعیت نزدیک‌تر می‌شود. تصاویر نشان می‌دهند که زنجیره تأمین نه به دلیل تحریم خارجی، بلکه به دلیل انسداد مالی و سوءمدیریت داخلی فلج شده است. تحلیل تصاویر نشان می‌دهد برخی خودروها عملاً تنها پوسته‌ای از بدنه هستند؛ اسکلت‌هایی بی‌روح که تا تبدیل شدن به محصول نهایی، مسیری طولانی در پیش دارند.

در این میان، موضع‌گیری سنجیده ذبیح‌الله خدائیان، رئیس سازمان بازرسی کل کشور، و دعوت طرفین به تشریک مساعی، اگرچه گامی دیپلماتیک برای حل فوری بحران است، اما نباید به‌عنوان نقطه پایان این پرونده نگریسته شود. متولیان و مسئولان ارشد باید درک کنند که صرف تکمیل خودروها و خروج آن‌ها از انبار، درمان این بیماری نیست، بلکه تنها مُسکنی موقت است. آنچه امروز مورد نیاز است، عبور از رویکرد مدیریت بحران و حرکت به سوی مدیریت ریشه‌ای است. مسئولان باید با جسارت تمام، به دنبال پاسخ این پرسش باشند که چگونه چنین حجم عظیمی از سرمایه ملی در پارکینگ‌ها به گروگان گرفته شد و چه کسانی نظارت بر این زنجیره تأمین را نادیده گرفتند؟ هدف از افزایش فشار بر قطعه‌سازان چیست؟ چه دیدگاهی پشت این قضیه است؟ آیا باز هم ارجحیت فردی و گروهی بر منافع ملی غلبه کرده است؟

واقعیت این است که بحران خودروهای ناقص در سایپا، دیگر یک مسئله فنی یا قطعاتی نیست؛ بلکه یک بن‌بست مدیریتی و اقتصادی است. اگر ریشه‌های این فساد و ناکارآمدی واکاوی نشود و مسئولان تنها به دنبال حل سطحی مشکل باشند، این تراژدی تکرار خواهد شد. پذیرش این حقیقت که مشکل اصلاً از یک یا دو قطعه نیست، اولین قدم برای نجات صنعتی است که اعتماد عمومی را در غبار انبارها گم کرده است. آنچه در سایپا می‌گذرد، تلاقی نگران‌کننده فقدان نقدینگی و زوال نظارت است که دود آن مستقیماً به چشم مصرف‌کننده نهایی می‌رود.