پایگاه خبری اسب بخار
مرجع تخصصی اخبار و ویدیو خودرو

کاربرد مولتی متر در برق خودرو چیست؟ + آموزش استفاده

کاربرد مولتی متر در برق خودرو به‌ منظور تشخیص خطاها و خرابی‌های مختلف سیستم برق ماشین، به شما امکان می‌دهد که به ‌راحتی متوجه عملکرد صحیح سیستم الکتریکی خودروی خود شوید و با شناسایی دقیق مشکلات مربوط به این بخش از ماشین، نسبت‌ به تعمیر به موقع سیستم الکتریکی آن اقدام کنید.‌ با ما همراه باشید تا به شکل دقیق‌تری، کاربرد مولتی متر در برق خودرو را بررسی کنیم.

بررسی مشکلات مربوط به برق خودرو و عیب‌یابی قطعات الکتریکی مربوط به این بخش، اهمیت زیادی در عملکرد صحیح خودرو دارد. باتوجه ‌به این‌ که خودروهای امروزی به سیستم برق پیشرفته مجهز هستند، پیچیدگی‌های خاص خود را دارند؛ ازاین‌رو، عیب‌یابی و تشخیص خطاها و خرابی سیستم برق آن‌ها، به ابزارهای اساسی و تخصصی نیاز دارد. کاربرد مولتی متر در برق خودرو به‌ منظور تشخیص خطاها و خرابی‌های مختلف سیستم برق ماشین، به شما امکان می‌دهد که به ‌راحتی متوجه عملکرد صحیح سیستم الکتریکی خودروی خود شوید و با شناسایی دقیق مشکلات مربوط به این بخش از ماشین، نسبت‌ به تعمیر به موقع سیستم الکتریکی آن اقدام کنید.‌ با ما همراه باشید تا به شکل دقیق‌تری، کاربرد مولتی متر در برق خودرو را بررسی کنیم.

مولتی‌متر چیست و چه کاربردی در خودرو دارد؟

مولتی‌متر یک ابزار الکتریکی برای اندازه‌گیری کمیت‌های مختلفی مانند: جریان، ولتاژ، مقاومت، ظرفیت و غیره است و به ‌عنوان یک دستگاه چندمنظوره به جای ولت متر، آمپرسنج و اهم متر استفاده می‌شود. شما می‌توانید با استفاده از این وسیله سلامت قطعات الکتریکی خودرو را بررسی کنید و یا از مشخصات فنی قطعات مطلع شوید. با استفاده از مولتی متر می‌توان به‌صورت همزمان کمیت‌های مختلف را اندازه‌گیری کرد. این دستگاه الکتریکی براساس نوع نمایشگر خروجی، در دو نوع دیجیتال و آنالوگ موجود است.

همانطور که در رونیکس آمده است:

مولتی متر را با نام‌های دیگری مانند آوومتر یا مولتی تستر هم در بازار می شناسند. این ابزار، دستگاهی الکترونیکی است برای اندازه‌گیری کمیت های الکتریکی ولتاژ، مقاومت، جریان و ظرفیت که با استفاده از آن می‌توان از سلامت قطعات الکترونیکی مطمئن شد و یا مشخصات فنی قطعات را مشخص کرد.

مدل‌های آنالوگ این ابزار مقدار اندازه‌گیری‌شده را با یک عقربه نشان می‌دهند، اما در مولتی‌مترهای دیجیتال مقدار اندازه‌گیری‌شده به‌صورت عدد به نمایش درمی‌آید؛ این نوع مولتی‌متر دقت بیشتری در اندازه‌گیری دارد. اگرچه برای این ابزار کاربردهای خانگی و صنعتی مختلفی تعریف شده است، اما اصلی‌ترین کاربرد آن سرویس خودرو است. با استفاده از مولتی‌متر می‌توانید هر نوع مدار الکتریکی در سیستم برق خودرو را اندازه‌گیری کنید. در ادامه، کاربرد مولتی متر در برق خودرو را به‌صورت مجزا بررسی می‌کنیم.

بررسی مشکلات باتری خودرو

باتری خودرو به‌عنوان قلب سیستم الکتریکی آن شناخته می‌شود و درصورتی‌که عملکرد صحیحی نداشته باشد، به‌درستی شارژ نکند و یا به‌سرعت تخلیه شود، انرژی کافی برای استارت زدن و سایر کاربری‌های سیستم الکتریکی تامین نمی‌شود. با بهر‌مندی از کاربرد مولتی متر در برق خودرو، می‌توان به‌راحتی وضعیت باتری را بررسی کرد و متوجه مشکلات و خرابی آن شد. اندازه‌گیری ولتاژ باتری یکی از اقداماتی است که در بررسی وضعیت آن انجام می‌شود. ولتاژ باتری‌های خودرو حدود ۱۲ ولت است. اگر مقدار ولتاژ نمایش‌ داده ‌شده روی مولتی‌متر بین ۱۲.۴ تا ۱۲.۷ باشد، باتری خودرو سالم است، اما اگر ولتاژ کمتر از ۱۲ باشد، نشان می‌دهد که باتری به درستی شارژ نمی‌کند یا با مشکلاتی مانند تخلیه سریع همراه است.

بررسی مشکلات دینام خودرو

همانطور که در سایت کارنامه آمده است:

کار دینام این است که انرژی مکانیکی را تبدیل به انرژی الکتریکی کند و جریان تولیدی را که یک جریان مستقیم است به باتری بفرستد تا برق مورد نیاز قسمت‌های مختلف اتومبیل تأمین شود.

گاهی ممکن است تخلیه باتری خودرو به دلیل عدم تولید ولتاژ کافی توسط دینام باشد. همچنین اگر دینام بیشتر از اندازه ولتاژ تولید کند، به باتری و سایر قطعات الکتریکی آسیب وارد می‌کند. شما می‌توانید با استفاده از مولتی متر وضعیت دینام خودرو را بررسی کنید. دینام برق مصرفی خودرو را هنگام روشن بودن موتور تامین می‌کند و وظیفه شارژ باتری را به عهده دارد. هرگونه خرابی در دینام ماشین، بر عملکرد کلی خودرو تاثیر می‌گذارد. کاربرد مولتی متر در برق خودرو در بررسی وضعیت دینام، به شما امکان می‌دهد که ولتاژ خروجی آن را اندازه‌گیری کرده و عملکرد دینام را بررسی کنید. ولتاژ دینام از ولتاژ باتری بیشتر بوده و حدود ۱۳.۵ تا ۱۴.۵ است. اگر مقدار ولتاژ نشان داده شده روی مولتی متر بین این دو عدد باشد، وضعیت دینام نرمال است، اما اگر ولتاژ خروجی کمتر یا بیشتر از این محدوده باشد، دینام به بررسی‌های بیشتر و تعمیر نیاز دارد.

بررسی سیم‌کشی و اتصالات خودرو

هرگونه مشکل در سیم‌کشی و اتصالات می‌تواند منجر به عملکرد نادرست سیستم الکتریکی و بروز مشکلات جدی در خودرو شود. برای این‌که از سلامت اتصالات الکتریکی اتومبیل مطمئن شوید، باید مقاومت آن‌ها را اندازه‌گیری کنید. بررسی میزان مقاومت در اتصالات الکتریکی با استفاده از کاربرد مولتی متر در برق خودرو انجام می‌شود. درصورتی‌که این ابزار را روی حالت اهم‌متر تنظیم کنید، می‌توانید مقاومت سیم‌کشی را به‌صورت دقیق اندازه‌گیری نمایید. اگر مقاومت اتصالات ماشین نرمال باشد، باید عددی نزدیک به صفر را روی مولتی‌متر مشاهده کنید. اگر این مقدار بیشتر از حد نرمال باشد، باید سیم‌کشی و اتصالات خودرو را بررسی کنید و درصورت لزوم برای تعمیر یا تعویض اتصالات اقدام نمایید.

بررسی سلامت مدارهای الکتریکی و فیوزها

از دیگر کاربرد مولتی متر در برق خودرو می‌توان به استفاده از آن در بررسی سلامت فیوزها و مدارهای الکتریکی خودرو از طریق اندازه‌گیری پیوستگی مدار فیوز اشاره کرد. مدار الکتریکی خودرو از اجزای مختلفی تشکیل می‌شود که هرکدام در عملکرد کلی خودرو نقش مهمی دارند. کوچک‌ترین ایراد در اجزای مدار می‌تواند مشکلات جدی در سیستم برق خودرو ایجاد کند. فیوزها نیز به‌عنوان مهم‌ترین اجزای سیستم برق ماشین از مدارهای الکتریکی در برابر جریان‌های اضافی محافظت می‌کنند.

هرگونه خرابی در فیوزها باعث می‌شود که نوسانات برق در سیستم الکتریکی خودرو مشکلات جدی ایجاد کند. در بررسی سلامت فیوزها با استفاده از کاربرد مولتی متر در برق خودرو، باید مقدار مقاومت نزدیک به صفر را روی صفحه نمایشگر این دستگاه مشاهده کنید و یا صدای بوق را بشنوید. اگر فیوز خراب باشد، مقدار مقاومت بالاتر از حد نرمال خواهد بود یا صدای بوق شنیده نمی‌شود؛ در این صورت، باید برای تعویض فیوز اقدام کنید. برای بررسی سلامت سوئیچ و رله نیز باید مولتی‌متر را به ترتیب روی حالت اهم‌متر و ولت‌متر تنظیم و مقاومت یا ولتاژ سوئیچ و رله را اندازه‌گیری کنید.

چگونه دقت اندازه‌گیری با مولتی متر افزایش دهیم؟

عیب‌یابی اصولی و سریع در تعمیر به‌موقع خودرو و کاهش هزینه‌های تعمیر آن نقش بسیار مهمی دارد. عیب‌یابی، تعمیر و تعویض قطعات آسیب‌دیده در سیستم برق خودرو وسواس و حساسیت بیشتری می‌طلبد، چون ممکن است هرنوع اتصالی یا خرابی در مدار و قطعات الکتریکی ماشین باعث بروز خسارات جبران‌ناپذیری مانند آتش‌سوزی خودرو شود. مولتی‌متر ضروری‌ترین ابزاری است که عیب‌یابی مشکلات سیستم الکتریکی ماشین را برای شما آسان می‌کند. برای این‌که بتوانید از کاربرد مولتی متر در برق خودرو به بهترین شکل ممکن بهره‌مند شوید، باید به چند نکته توجه کنید. در قدم اول، باید یک انتخاب حرفه‌ای در خرید این ابزار الکتریکی داشته باشید؛ سپس، باید آموزش‌های لازم برای چگونگی کار با آن را بیاموزید. در ادامه، راهنمای خرید و استفاده از این ابزار را بررسی می‌کنیم.

خرید مولتی‌متر باکیفیت

در خرید مولتی‌متر باید به معیارهایی مانند: دقت اندازه‌گیری، دامنه اندازه‌گیری، برند تولیدکننده و کیفیت ساخت و سایر قابلیت‌های اضافی در کاربرد مولتی متر در برق خودرو مانند: اندازه‌گیری فرکانس و غیره توجه داشته باشید. برای استفاده از مولتی‌متر باید نوک پراب‌های آن را به قطعات الکتریکی مختلف در سیستم برق خودرو وصل کنید. اگر مولتی‌متری که استفاده می‌کنید، کیفیت مناسبی نداشته باشد، نوک پراب‌های آن طی چند بار استفاده خراب می‌شود و نتایج دقیقی در استفاده از این ابزار دریافت نخواهید کرد. برای افزایش دقت اندازه‌گیری کمیت‌های مختلف در سیستم برق خودرو، بهتر است که مولتی‌متر را از یک برند معتبر تهیه کنید.‌ از طرفی برای این‌که بتوانید مقادیر خروجی در مولتی‌متر را به‌راحتی بخوانید، بهتر است که انواع دیجیتال آن را انتخاب کنید. از بین بهترین برند مولتی متر دیجیتال، می‌توان به برند رونیکس اشاره کرد که محصولات باکیفیت و مطمئنی را عرضه می‌کند.

نحوه استفاده از مولتی‌متر

درصورتی‌که نکات ایمنی هنگام کار با این ابزار را رعایت نکنید، نه‌تنها از مزایای کاربرد مولتی متر در برق خودرو بهره‌مند نخواهید شد، بلکه ممکن است آسیب‌های جدی برای شما رخ دهد. قبل از هر چیزی بهتر است با مطالعه دفترچه راهنمای مولتی‌متر، از محدوده اندازه‌گیری و عملکرد دستگاه و نکات ایمنی کار با آن آشنا شوید، چون معمولاً تولیدکننده‌ها دستورالعمل‌های خاص خود را در استفاده از این دستگاه‌ها دارند. برای هر مولتی متر حداکثر ولتاژ و حداکثر جریان مجاز تعریف می‌شود و باید محدوده مجاز آن را رعایت کنید و وضعیت کابل‌ها و پراب‌ها را بررسی نمایید.

بهتر است که مولتی‌متر را در جای مرطوب قرار ندهید. اگرچه مولتی‌مترهای باکیفیت دارای بدنه مستحکم و پوشش ضدضربه هستند، اما مراقب باشید که آسیب فیزیکی به دستگاه وارد نشود؛ به این ترتیب، شما می‌توانید با رعایت نکات ایمنی به‌صورت مؤثر و بدون هیچ‌گونه خطری از مولتی‌متر استفاده کنید و از دقت و کارایی آن برای اندازه‌گیری کمیت‌های الکتریکی در سیستم برق خودرو بهره‌مند شوید.

جمع‌ بندی

در این مطلب، راجع‌به کاربرد مولتی متر در سیستم برق خودرو صحبت کردیم و کاربردهای مختلف آن به‌عنوان اهم‌متر، ولت‌متر و آمپرسنج را به‌صورت مجزا بر روی قطعات مختلف سیستم برق خودرو بررسی کردیم. مولتی‌متر یک ابزار الکتریکی چندمنظوره است که می‌تواند به‌صورت همزمان کمیت‌های مختلف در سیستم الکتریکی خودرو را بررسی کند و شما را در جریان سلامت یا عدم سلامت قطعات مختلفی مانند باتری خودرو، دینام، مدار الکتریکی، جریانات و پارامترهای دیگر قرار دهد.